به نام حضرت دوست که نامش آرامش بخش دلهاست
انسانهای بزرگ بر خود سخت می گیرند و انسانهای كوچك بر دیگران
خدایا درود فرصت بر محمد و آل محمد و بجای آور درباره من آنچه را تو شایسته آنی و انجام مده درباره من آنچه من سزوار آنم و بیامرز گناهانم را آنچه گذشته و آنچه پس از این سرزند. وسعت ده بر من از روزی حلالت و مرا از زحمت و شر انسان بد و همسابه بد و رفیق بد کفایت فرما که تو بر همه چیز توانایی. اجابت کن ای پروردگار جهانیان.
پروردگارا
- به من آرامش ده: تا بپذیرم آنچه را نمیتوانم تقییر دهم.
- دلیریده: تا تغییر دهم، آنچه را میتوانم تغییر دهم.
- مرا فهمده: تا تفاوت این دو را بدانم.
- بینشده: تا متوقع نباشم، مردم دنیا مطابق میل من رفتار کنند.
جبران خلیل جبران
خدایا اگر من به تو بد کردم، تو را بنده ای دیگر بسیار است. اگر تو با من مدارا نکنی مرا خدایی دیگر کجاست؟؟
خداوندا
خداوندا زمین مأوای من نیست
وجودم را کمی آسوده گردان
ز بد اندیشی آلوده بودن
وجودم را کمی دور گردان
خداوندا زمین و آسمان را
دمی دور از وجود تو نخواهم
خداوندا اگر یادم نباشی
دگر پشت و پناهی من ندارم
صبا
ادامه مطلب...
از شير گرفتن كودك بايد پس ازحدود 2 سالگي و بتدريج صورت بگيرد
نويسنده: پونه شيرازي
![]() |
در ارتباط با چگونگي از شير گرفتن نوزاد، تصور بيشتر مردم اين است كه مادر نبايد بيشتر از دو سال به شير دادن نوزاد ادامه دهد، به اين علت بسياري از مادران از ترفندهاي غيرعلمي نظير افزودن طعم هاي ناخوشايند يا ماليدن رنگ هاي تند به سينه خود، براي جدا كردن نوزادان از شير بهره مي گيرند.
در صورتي كه از شير گرفتن نوزاد عملي بسيار حساس، با بار رواني براي كودك و مادر و موثر در شكل دهي خلق و خو و شخصيت نوزادان است.
دكتر فريبا شيرواني، فوق تخصص بيماري هاي اطفال در گفت وگو با جام جم مي گويد: از شير گرفتن كودك بايد به طور تدريجي و بدون بهره گيري از روش هاي سنتي و خشن، از حدود دو سالگي با كاهش دفعات شيردهي آغاز شود و حداكثر تا دو و نيم سالگي به نتيجه قطعي برسد.
5/2سالگي؛ پايان شيردهي
كارشناسان بر اين باورند كه بهترين راه براي از شير گرفتن، روش تدريجي و آرام است و بايد بسته به شرايط كودك از 15 الي 18 ماهگي بتدريج شير را همراه با عشق، علاقه و بدون كشمكش و تنش كم كرد تا از بروز عوارض و مشكلات عصبي، ضربه هاي رواني و تغييرات هورموني مادر كه پس از از شير گرفتن اتفاق مي افتد، جلوگيري شود. به بيان ديگر برخورد سريع، ناگهاني و همچنين اعمال خشونت در اين زمينه جز آثار زيانبار روحي و رواني بر كودك و حتي مادر نتيجه ديگري نخواهد داشت.
دكتر شيرواني مي گويد: شير دادن به كودك در يك تا دو سالگي بشدت توصيه مي شود، چراكه در اين سنين 30 درصد پروتئين مورد نياز كودك و نيز نيازهاي روحي و رواني اش از طريق شير مادر تامين مي شود. فقط در صورت بروز حاملگي مجدد در اين مقطع زماني، قطع شيردهي، به دليل كاهش ذخيره هاي غذايي بدن مادر توصيه مي شود، اما شيردهي پس از دو سالگي و بخصوص دو و نيم سالگي، به دليل آن كه شير مادر جايگاه تغذيه اي اش را براي كودك از دست مي دهد، نبايد ادامه پيدا كند.
كم خوني و بروز عفونت هاي تنفسي
متاسفانه برخي خرافات در مورد شير خوردن بچه بعد از دو سال مطرح است و گفته مي شود ضريب هوشي كودك بالانمي رود. پزشكان اطفال در اين ارتباط تاكيد مي كنند كه اين موضوع مبناي علمي ندارد و واقعيت آن است كه استفاده از شير مادر تا دو و نيم سالگي بدون اشكال است و اين طور نيست كه كودك در اين مدت از ديگر غذاهاي اصلي باز بماند يا اين موضوع رشد او را مختل كند، چرا كه در اين سن استفاده از شير مادر كنار غذاهاي كمكي بتدريج تمايل و علاقه نوزاد به شير مادر را كاهش مي دهد.
دكتر شيرواني با تاكيد بر اين كه براي از شير گرفتن كودك تا جايي كه ممكن است نبايد از پستانك يا شيشه شير استفاده كرد، مي افزايد: كودك همان طور كه به سينه مادر براي شير خوردن وابسته مي شود به پستانك يا شيشه نيز وابستگي پيدا مي كند و جدا كردنش از اين وسايل نيز مشكل خواهد شد. بهترين توصيه آن است كه از حدود دو سالگي، نوشيدن شير با ليوان را، هنگام صرف صبحانه به فرزند آموزش دهيم. همچنين با كاهش دفعات روزانه و سپس شبانه شيردهي از آبميوه هاي طبيعي و شير به عنوان جايگزين براي تغذيه كودك بهره بگيرد.اين متخصص اطفال تاكيد مي كند: اگر مادر، كودك را تنها با شير پاستوريزه و آن هم با شيشه تغذيه كند، نه تنها فرزندش پس از مدتي دچار كم خوني مي شود، بلكه احتمال بروز عفونت هاي تنفسي ناشي از خوابيده شير خوردن نيز در او افزايش پيدا مي كند.
با كودكتان رو راست باشيد
آمارها نشان مي دهد كه بيش از 90 درصد مادران جامعه ما نمي دانند كه كودكشان را چگونه از شير بگيرند و بيشتر آنها براي اين كار از روش هاي سنتي و غيرعلمي استفاده مي كنند. بر اين اساس شايد يكي از انتقاداتي كه مي توان در اين زمينه به سياست هاي حوزه سلامت وارد كرد، اين است كه مسئولان نظام سلامت و همچنين رسانه هاي جمعي با توجه به اهميت موضوع از شير گرفتن نوزاد و عوارضي كه رفتارهاي ناشيانه و غيراصولي مادران مي تواند به نوزاد وارد كند، آموزش هاي خاص و سياست هايي را براي بهترين و موثرترين روش هاي جداسازي نوزاد از شير مادر ارائه نمي دهند.دكتر شيرواني با نفي بهره گيري از روش هاي خشن براي از شير گرفتن كودك مي گويد: عوض كردن شكل سينه و بهره گيري از داروها يا رنگ هاي گياهي نه تنها احتمال بروز عفونت هاي گوارشي و مشكلات ذهني را فراهم مي آورد، بلكه از مادر، تصوير يك مادر دروغگو يا حتي بيمار را در ذهن كودك ترسيم مي كند كه در هر دو مورد از نظر ذهني اثرات زيانباري براي كودك خواهد داشت.
وي ادامه مي دهد: خواندن داستان هايي با بهره گيري از تصاوير براي كودك و صحبت كردن با او و همچنين همراهي پدر و مادر براي آرامش بخشيدن به كودك بسيار موثر است.
روزنامه جام جم، شماره 3493 به تاريخ 6/6/91، صفحه 16 (سلامت)
درخواست دختر سه ساله كه به بيماري مننژيت مبتلاشده براي يك ليوان آب در نيمه شب، جان وي را نجات داد، به طوري كه پزشكان اعتقاد داشتند اين كودك تنها سه ساعت با مرگ فاصله داشت. ساعت 7:30 دقيقه بعد ازظهر ميشكل اسكوفينگز دختر سه ساله خود را به اتاق خوابش كه داراي حرارت ملايمي بود برد. اندكي پيش از نيمه شب، اريكا از خواب بيدار شد و از مادرش خواست يك ليوان آب به وي بدهد؛ درخواستي كه اگر مطرح نشده بود، اريكا امروز ديگر زنده نبود.
اسكوفينگز مادر اريكا متوجه شد دماي بدن اريكا بشدت بالارفته و تمام بدنش را لكه هاي بنفش رنگ گرفته است. والدين اريكا به سرعت يكي از آزمايش هاي كليدي مننژيت را كه فشار دادن يك شيشه شفاف به پوست براي مشاهده رفع لكه ها در اثر فشار است، انجام دادند، اين لكه ها از بين نرفت از اين رو آنها اريكا را به سرعت به بيمارستان رساندند.
پزشكان بيماري وي را meningococcal septicaemia تشخيص دادند و اظهار داشتند كه ممكن است اريكا تنها سه ساعت زنده بماند.
هردو پاي اريكا سياه شد و وي با پاهاي پيچيده شده در باند به بخش مراقبت هاي ويژه منتقل شد اما توانست در مقابل بيماري مقاومت كند و اكنون با گذشت چند ماه در مسير بهبودي قرار گرفته است. در ماه ژانويه اريكا همواره از اين كه احساس بيماري مي كند به مادرش شكايت مي كرد و مادرش تصور مي كرد اريكا مبتلابه نوعي كرم معده شده است چرا كه زماني كه اريكا به تختخواب مي رفت به نظر سالم مي آمد اما چهار ساعت پس از آن فاقد توانايي حركت بود.
ميشكل اسكوفينگز گفت: آن شب پس از آن كه پتوي اريكا را كنار زدم و لكه هاي بنفش را مشاهده كردم آزمايش را با شيشه روي پوست اريكا انجام داديم و به سرعت او را به بيمارستان رسانديم حتي وقت را براي تماس گرفتن با آمبولانس تلف نكرديم و فكر مي كنم اين بهترين كاري بود كه انجام داديم چرا كه در اين شرايط حتي رسيدن 10 دقيقه زودتر به بيمارستان مي تواند موثر تر باشد. وي افزود: نمي دانم اگر اريكا آن شب مرا براي يك ليوان آب صدا نمي كرد اكنون چه اتفاقي افتاده بود. مننژيت يا شامه آماس عفونت و التهاب پرده مننژ و مايع مغزي - نخاعي است كه دور مغز و نخاع را احاطه كرده است. ويروس ها، باكتري ها و قارچ ها همگي مي توانند باعث ايجاد مننژيت شوند. شدت عفونت بستگي به عامل عفونت زا دارد.
در بسياري از موارد نشانه هاي نخستين مننژيت با آنفلوانزا اشتباه گرفته مي شود. هرگونه تاخير در درمان سبب افزايش خطر بروز آسيب هاي هميشگي در فرد مي شود.
روزنامه ايران، شماره 5162 به تاريخ 7/6/91، صفحه 10 (دانش)
رس، در سنين مختلف طبيعي است و اگر در كودكان وجود نداشته باشد، مي تواند يك بيماري تلقي شود
نويسنده: زهرا سادات صفوي سهي
![]() |
دكتر ميترا حكيم شوشتري، فوق تخصص روانپزشكي كودك و نوجوان و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران در گفت وگو با جام جم مي گويد: معمولابه دنبال ترس، علائم اضطرابي هم پديد مي آيد، ولي اين دو پديده با هم متفاوت است.
دكتر حكيم شوشتري مي گويد: در سنين مختلف، ترس طبيعي محسوب مي شود و اگر وجود نداشته باشد، به معناي وجود مشكل است. مثلابچه هشت ماهه بايد غريبه ها را از مراقبان اصلي اش بشناسد و اگر چنين باشد، يعني رشد ذهني خوبي دارد، ولي اگر تفاوتي بين افراد قائل نشود و در 9 ماهگي با دوري از مادر گريه نكند، ممكن است به شكل خفيف به اوتيسم مبتلاباشد. اين ترس معمولابين 18 ماهگي به حداكثر مي رسد و تا 5 / 2 سالگي بايد از بين برود.
اين روانپزشك كودك ادامه مي دهد: كودكان در اين سن و سال از «دالي بازي» لذت مي برند، چون احساس مي كنند چيزي كه نمي بينند، غيب شده و بعد كه پيدا مي شود، انگار شعبده بازي انجام شده باشد و از اين كار خوششان مي آيد.
به گفته دكتر شوشتري، كودكان بعد از 5/2 سالگي درمي يابند چيزي كه نمي بينند، وجود دارد و فقط براي مدتي از جلوي چشمشان محو شده است. البته به شرط اين كه دلبستگي ايمن در كودك شكل گرفته باشد.
دلبستگي ايمن
بچه زير يك سال نبايد در رفع نياز هايش با هيچ تنشي مواجه شود و بايد پدر و مادر و ديگر مراقبان به كوچك ترين نياز و خواسته هاي او (مانند آغوش گرفتن) پاسخ دهند تا حس كند، اولويت دارد و چون ارزشمند و دوست داشتني است، تنها گذاشته نخواهدشد.
دكتر حكيم شوشتري تاكيد مي كند: چنين كودكي وقتي مادر را نبيند كمي بي تابي مي كند، اما بي قراري چنداني نشان نمي دهد، چون مطمئن است مادرش پيش او برمي گردد. در كودكاني كه هنگام رفتن به مهدكودك يا مدرسه بي قراري و ناراحتي زيادي هنگام جدايي از والدين نشان مي دهند، دلبستگي ايمن شكل نگرفته است.
اين عضو هيات علمي دانشگاه توضيح مي دهد: با بزرگ تر شدن كودك، ترس ها هم بيشتر مي شود. در سنين 4 تا 5 سالگي ترس از تاريكي و موجودات خيالي كه ساخته قوه تخيلش است، در او شكل مي گيرد.
او مي افزايد: يكي ديگر از اين ترس ها ترس از بيماري است؛ چه بيمار شدن خود و چه بيمار شدن ديگران. البته اين ترس ها نبايد مكرر باشد و موجب اختلال عملكرد وي و اطرافيان شود. حول و حوش سه سالگي، بچه ها حس مي كنند بدنشان كيسه اي پر از مواد است و مثلاوقتي دستشان مي برد، با ديدن چند قطره خون ممكن است فكر كنند، از بين مي روند.
اين ترس ها بايد بتدريج كمتر شود، ولي اگر ترس هايي مانند ترس از ارتفاع، ترس از خون، رعد و برق و ترس از ابتلابه بيماري هاي خاص در كودك پديدار شد، غيرطبيعي محسوب مي شود.
ترس ارثي است
ترس ها جنبه ارثي دارد و باعث بروز تحريك پذيري در مورد محركي مي شود، ولي گاهي در بين فرزندان يك خانواده فقط يكي دچار ترس است، مثلايكي از آنها از آب مي ترسد. دكتر شوشتري معتقد است عامل ايجاد اين ترس، محيط است، مثلاممكن است مربي كودك را در آب هل داده باشد، اين يكي از غلط ترين رفتارهاست و مي تواند باعث شود ديگر هرگز در آب نرود و هميشه از آن بترسد.
روان شناسان معتقدند الگوسازي هم در ايجاد ترس مهم است، مثلامادري كه از گربه مي ترسد، نبايد توقع داشته باشد كودكش از اين حيوان نترسد، حتي اگر سعي كند وحشت خود را نشان ندهد، بچه علائم غيركلامي را درك مي كند.
گاهي بچه ها از چيزهايي مثل سر و صدا و... مي ترسند، مثلااگر عروسك شان كه توقع ندارند صدايي از آن دربيايد ناگهان آواز بخواند، ممكن است يكدفعه آن را پرت كنند.
گاهي ترس از سر و صدا و حتي وسايل الكترونيكي در كودك زياد است. اين ترس در بچه هاي كم سن طبيعي است، ولي در كودك بزرگ تر طبيعي نيست و بهتر است كودك مورد مشاوره يك روانپزشك كودك قرار گيرد.
بچه هايي كه از وسايل خانه مي ترسند
در مورد كودكاني كه از صداي وسايل الكترونيكي خانه مثل جاروبرقي، چرخ گوشت و... مي ترسند، بايد حساسيت زدايي تدريجي انجام شود. گاهي مي توان براي از بين بردن اين ترس ها اقدام هايي انجام داد. دكتر شوشتري اين راهكار را ارائه مي كند: مثلااگر كودك از جاروبرقي مي ترسد، مي توان يك جاروبرقي اسباب بازي كه صداي كمي دارد، براي او خريد و با بچه بازي كرد. به او بگوييد بيا خانه عروسك ها را جارو كنيم. بعد بگوييد حالابيا خانه را جارو كنيم، تو با جاروي خودت، من با جاروي خودم. هر يك ربع يك بار جارو را خاموش و كمي با كودك بازي كنيد و دوباره كار را ادامه دهيد.
وي تاكيد مي كند: گاهي ترس در زماني كه كودك تفكر منطقي ندارد، در او شكل مي گيرد و همزماني وقوع دو پديده را به حساب علت و معلول بودن آنها مي گذارد. مثلايك روز صداي رعد و برق را شنيده و همزمان تصوير ترسناك و عجيبي از تلويزيون ديده، بنابراين هر وقت صداي رعد و برق مي شنود، مي ترسد.
والديني كه كودك را مي ترسانند
والدين نقش مهمي در ايجاد ترس در كودك دارند. پدر يا مادري كه وقتي كودكش نمي خوابد به او مي گويد: «اگر نخوابي مي يان مي برنت!» تخم ترس را در وجود فرزندش مي كارد و كودك با شنيدن هر صدايي فكر مي كند آمده اند او را ببرند يا مادري كه مدام تهديد مي كند اگر اذيت كني ولت مي كنم مي رم، وقتي كودك را به مهدكودك مي برد با مقاومت و ناآرامي او مواجه مي شود. چون اين كودك مي ترسد مبادا مادرش او را بگذارد و برود و ديگر هيچ وقت دنبالش نيايد. تاثير چنين حرف هايي حتي از تنبيه فيزيكي بدتر است و آثار ماندگاري دارد.
اين روانپزشك مي افزايد: مادرها و پدرها نبايد فرزند خود را نگران كنند، گاهي مادرها وقتي مي خواهند بيرون بروند براي اين كه اشك فرزندشان را نبينند، پنهاني از منزل خارج مي شوند. در صورتي كه بايد از فرزندشان خداحافظي كنند چون در غير اين صورت او فكر مي كند مادر ناگهان غيب مي شود و هر لحظه اضطراب و ترس دارد كه مبادا مادرش او را ترك كند.
چطور بفهميم ترس كودك طبيعي است
اگر پدر و مادري با مراحل رشد آشنا باشند، مي توانند بفهمند ترسي كه در فرزندشان وجود دارد طبيعي است يا نه. اضطراب جدايي در كودك دو ساله طبيعي است، ولي اگر بچه دوازده ساله اي هنوز مي خواهد پيش مادرش بخوابد، غيرطبيعي است و چنين رفتاري در اين سن از او انتظار نمي رود.
دكتر شوشتري تاكيد مي كند: اگر ترسي غيرطبيعي در كودك خود مشاهده كرديد، براي ماندگار نشدن آن حتما به يك روان شناس كودك مراجعه كنيد. درمان اين ترس ها دارويي نيست، مگر اين كه با اضطراب شديد همراه باشد.
روزنامه جام جم، شماره 3490 به تاريخ 2/6/91، صفحه 16 (سلامت)
نويسنده: دكتر جواد محمودي قرايي*
![]() |
اوتيسم يك اختلال تكاملي است به اين معنا كه در بيماري اوتيسم در مسير تكامل عصبي اختلالي به وجود مي آيد كه باعث مي شود فرد بيمار برخي قابليت ها را به دست نياورد يا در آن قابليت ها ضعيف باشد. به صورت ساده تر وقتي كودكي تازه متولد مي شود سيستم عصبي كاملارشد نكرده و رشد سيستم عصبي در سال هاي بعد از تولد كامل مي شود و به حداكثر تكامل مي رسد. سيستم عصبي يا همان سيستم مغزي بايد، در حوزه هاي مختلفي تكامل يابد، برخي از اين حوزه ها عبارتند از: حوزه هاي حركتي، كلامي، رشد اجتماعي، علائق و عواطف، حوزه شناخت و تفكر و حوزه هاي متعدد ديگر كه از حوصله اين بحث خارج است. حال چنانچه به هر دليلي در يك يا چند حوزه تكامل عصبي به صورت كامل و صحيح اتفاق نيفتد يك اختلال شكل مي گيرد. درباره كودكان مبتلابه اوتيسم اين تاخير يا اشكال تكاملي در سه حوزه اصلي ديده مي شود كه عبارتند از: حوزه روابط اجتماعي، حوزه تكلم و حوزه علايق. وجود اين ضعف ها باعث مي شود كودك قادر به برقراري روابط اجتماعي مناسب نباشد. مثلانتواند ارتباط چشمي مناسبي با مخاطب برقرار كند يا نتواند با همسن و سال هاي خودش ارتباط صميمي برقرار كند يا در بازي هاي مشترك شركت كند. معمولااين كودكان قادر به تبادل احساسات عاطفي خود با ديگران نيستند، بين خودي و غير خودي و آشنا و غريبه تمايزي نمي گذارند كه اين اختلال در روابط اجتماعي گاهي به قدري شديد است كه كودك هيچ ارتباطي با ديگران ندارد و اصطلاحا مي گويند در خود مانده است. ولي هميشه شدت اختلال در اين حد نيست، گاهي رشد اجتماعي به درجاتي اتفاق افتاده ولي كامل نشده و متناسب با سطح سني رشد نكرده لذا به نظر مي رسد فرد از قابليت هاي لازم در برقراري ارتباط اجتماعي برخوردار نيست گرچه به درجاتي ارتباط برقرار مي كند. حوزه ديگري كه تكامل آن در كودكان دچار اختلال مي شود حوزه برقراري ارتباط با كلام است. كودكان مبتلابه اوتيسم ممكن است در صحبت كردن دچار مشكلاتي باشند از جمله اينكه قادر به بيان جملات كامل نباشند يا ضماير و افعال را جابه جا به كار برند: مثلااول شخص را سوم شخص بيان كنند مثل اينكه به جاي گفتن آب مي خوام مي گويد آب مي خواد ، مشكلات ديگري كه در تكلم وجود دارد تاخير در فراگيري كلام است به اين معنا كه ديرتر از ساير بچه ها شروع به صحبت مي كنند يا بعد از مدتي قدرت تكلم خود را از دست مي دهند يا اصلاحرف نمي زنند. اين كودكان معمولابا اشاره خواسته هاي خود را بيان مي كنند. شركت در بازي هاي تخيلي كه نوعي ارتباط از طريق بازي محسوب مي شود نيز در اين كودكان مختل است به اين معنا كه نمي توانند با اسباب بازي يك بازي تخيلي ساماندهي كنند يا در بازي هاي تخيلي مثل خاله بازي نقش ايفا كنند. معمولابازي اين كودكان به چيدن اسباب بازي ها پشت سر هم يا توجه به قسمت خاصي از اسباب بازي مثل چرخ اسباب بازي و نه كليت اسباب بازي، انجام حركات تكراري، چرخيدن دور خود و تكان دادن دست ها به حالت بال بال زدن محدود مي شود. وجود نقص در اين سه حوزه باعث شكل گيري اختلالي مي شود كه آن را با عنوان اختلال طيف اوتيسم مي شناسيم به اين دليل كه در طيفي از شدت هاي بالاتا موارد خفيف قرار مي گيرند. هر چه ضعف در هريك از حوزه ها كمتر باشد، توانايي فرد براي داشتن يك زندگي اجتماعي بيشتر مي شود اما چنانچه در خانواده يي كودكي مبتلابه اوتيسم وجود داشته باشد، چگونه مي توان به او كمك كرد؟ اولين چيزي كه در كمك به اين كودك اهميت دارد شناسايي زودهنگام بيماري است هر چه اختلال اوتيسم سريع تر تشخيص داده شود امكان درمان و توانبخشي فراهم تر است بنابراين اگر بتوانيم كودك مبتلابه اوتيسم را در سنين خيلي پايين شناسايي كنيم بهتر هم مي توان او را درمان كرد. مهم ترين اقدام درماني درباره اين كودكان مداخلات توانبخشي است به اين معنا كه اين كودكان بايد در زمينه هاي روابط اجتماعي، برقراري ارتباط و بهبود دامنه هاي علائم شان تحت درمان هاي توانبخشي قرار گيرند تا ضعف هاي آنها در اين حوزه ها كاهش يابد. درمان هاي دارويي نيز مي تواند به آنها كمك كند. برنامه درماني اين كودكان بايد تحت نظر حوزه روانپزشكي كودك و با بهره گيري از افراد آموزش ديده در زمينه توانبخشي اوتيسم انجام شود. يكي از مشكلاتي كه خانواده ها با آن رو به رو هستند اين است كه نمي دانند با اين كودكان چگونه رفتار كنند. مشاوره با افراد متخصص در اين زمينه مي تواند به خانواده كمك كند تا شيوه برخورد با كودك مبتلابه اوتيسم را بداند. آنچه در اين زمينه به طور كلي مي توان گفت اين است كه افراد خانواده بايد كودك مبتلابه اوتيسم را با تمام ضعف ها و توانايي هايش بپذيرند. بايد خاطرنشان كرد كه اين كودكان فقط در سه حوزه نقص اساسي دارند و ممكن است در ساير حوزه ها توانايي هايشان در حد نرمال باشد بنابر اين پذيرش كودك اوتيسمي و تعديل انتظارات مان از وي اولين قدم در برخورد با اوست. مساله ديگر مواجه شدن با بيقراري ها يا بدرفتاري هاي اوست: ايجاد امنيت فيزيكي در محيط و نيز امنيت رواني از طريق ايجاد تغييراتي در محيط پيراموني مي تواند كمك كند كه بيقراري يا بدرفتاري كودك اوتيسمي به حداقل برسد.
* فوق تخصص روانپزشكي كودك و نوجوان، استاديار دانشگاه علوم پزشكي تهران
روزنامه اعتماد، شماره 2475 به تاريخ 2/6/91، صفحه 9 (نگاه دوم)
![]() |
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر روز ساعت 30 / 13 از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند. امروز دكتر سوزان اميرسلاري، فوق تخصص مغز و اعصاب كودكان و عضو هيات علمي دانشگاه بقيه الله الاعظم به پرسش ما پاسخ مي دهد.
تشنج ناشي از تب عبارت است از تشنجي كه به دنبال افزايش ناگهاني دماي بدن شيرخواران و كودكان به وجود مي آيد. در اين حالت هوشياري كودك تغيير مي يابد و انقباضات ناگهاني و غيرقابل كنترلي در عضلات وي پديد مي آيد.تشنج ناشي از تب جزو تشنج هاي خوش خيم است كه جاي نگراني براي والدين در ارتباط با آن شايد وجود داشته باشد، اما بايد دانست كودكان از سنين بين شش ماه تا شش سالگي با تب بالادچار تشنج مي شوند. نشانه هاي تشنج، بالارفتن چشم ها، قفل شدن دهان و لرزش كودك است كه معمولادو ساعت طول مي كشد.
خوشبختانه تشنج ناشي از تب پس از شش سالگي بهبود مي يابد، يعني وقتي كودك به پنج يا شش سالگي مي رسد، ديگر بدن به تب واكنش نشان نمي دهد.
راه هاي پيشگيري از تشنج
هرگاه در كودكي كه سابقه تشنج ناشي از تب دارد، تب آغاز شد، بلافاصله بايد اقداماتي براي پايين آوردن تب صورت بگيرد، چراكه چنانچه زمان تشنج طولاني شود به مغز آسيب مي رساند.
هنگام بروز تب لازم است استامينوفن چهار تا شش ساعت يك بار به كودك خورانده شود و بعد از اين مرحله بايد شروع به تن شويه كرد و در مرحله آخر بايد كودك را نزد پزشك اطفال برد. داروهايي از جمله شياف توسط پزشك، در صورت تشنج به كودك داده مي شود تا جلوي تشنجات بعدي گرفته شود.
روزنامه جام جم، شماره 3484 به تاريخ 24/5/91، صفحه 16 (سلامت)
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر روز ساعت 30 / 13 از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند. امروز دكتر انصاري، متخصص دندانپزشكي كودكان و نوجوانان به پرسش ما پاسخ مي دهد.
سلامت دندان ها نيز مانند ساير اعضاي بدن با تغذيه ارتباط دارد. بسياري از والدين اصرار دارند كودك را با حجم مشخصي از مواد غذايي تغذيه كنند. اين مساله باعث مي شود كودك نسبت به تغذيه طبيعي احساس دلزدگي و به ميان وعده ها گرايش يابد.
والدين توجه داشته باشند كه بايد تغذيه كودك يك روند خاصي باشد و سعي كنند براي ميان وعده كودك از ميوه، نان و پنير استفاده كنند.
جالب است بدانيد كه ميان وعده ها عامل پوسيدگي دندان است و مصرف زياد اين مواد غذايي طي روز اين مساله را تشديد مي كند.
متاسفانه استفاده از نوشيدني هاي گازدار، غذاهاي آماده، ماكاروني و سيب زميني با سس در بين كودكان طرفدار زيادي دارد و از آن استقبال مي شود كه اين مواد غذايي مي تواند عامل تخريب و پوسيدگي ميناي دندان شود.
بنابراين تغذيه نادرست و ناكافي نيز مي تواند در طولاني مدت سلامت دهان كودك را به مخاطره اندازد. پس والدين تا حد امكان زمينه مصرف ميان وعده ها را فراهم نكنند و كودك را با وعده اصلي غذايي بخوبي سير كنند تا نيازي به ميان وعده نداشته باشد. به ياد داشته باشيد بهترين تشويق كودك براي رعايت نكات بهداشتي، همكاري و همگامي والدين در انجام اين امور است.
روزنامه جام جم، شماره 3480 به تاريخ 19/5/91، صفحه 16 (سلامت)
![]() |
عفونت ادراري يكي از شايع ترين عفونت هاي دوران كودكي است و مي تواند به آسيب كليه بينجامد.
عفونت ادراري بيماري اي است كه بر اثر وارد شدن ميكروب به مجاري ادرار ايجاد مي شود. عفونت يا فقط مثانه را درگير مي كند يا ممكن است دستگاه ادراري فوقاني يعني كليه را نيز درگير كند.
بسياري از ميكروب ها كه در داخل بدن حضور دارند، به مناطقي انتقال مي يابند كه باعث آزار و اذيت مي شوند و معمولادر كودكان اين ميكروب ها در داخل دستگاه مدفوع قرار دارند. گاهي نيز در دختربچه ها در دستگاه تناسلي قرار دارند. اين ميكروب ها به دستگاه ادراري رفته، تكثير مي شوند و كودك مستعد آزار و اذيت مي شود. چنانچه ميكروب ها در مثانه باشند، اختلال در ادرار و عوارضي مانند سوزش و خون در آن و قطره اي شدن ادرار را به همراه دارند.
برخي از بيماران كه دچار عفونت در ادرار مي شوند، ادرار به جاي اين كه به مثانه بيايد، به بيرون پس مي زند و برمي گردد به سمت بالاو به داخل كليه مي رود و در درازمدت نارسايي كليه به وجود مي آورد.
علائم عفونت ادراري كدام است؟
علائم عفونت ادراري بستگي به اين دارد كه درگيري سيستم ادراري محدود به مثانه است يا كليه ها را هم درگير كرده است. اگر درگيري فقط در محدوده مثانه باشد، معمولاعلائم به صورت تكرار ادرار، سوزش ادرار، بي اختياري ادرار، زور زدن هنگام ادرار، بوي بد ادرار و در مواردي وجود تب (معمولاخفيف و كمتر از يك درجه) خواهد بود.
تشخيص درگيري مثانه آسان است، زيرا علائم باليني واضحي دارد. اغلب نشانه هاي عفونت ادراري در كودكان بيقراري در ادرار كردن، تب، لرز و شير نخوردن كودك است.
روزنامه جام جم، شماره 3482 به تاريخ 22/5/91، صفحه 16 (سلامت)
يك فوق تخصص ارتوپدي كودكان با بيان اينكه ميزان صافي كف پا در كودكان قبل از سن مدرسه حدود 50 درصد است كه به مرور تعدادي از آنها، گودي اندام را پيدا مي كنند، گفت: گروهي كه زمينه خانوادگي براي صافي كف پا در زمينه شلي مفاصل و انعطاف پذيري شديد دارند كف پاي آنها همچنان صاف باقي مي ماند.
دكتر تقي بغدادي، با بيان اينكه بيشتر كودكان صافي كف پاي ظاهري دارند و از دو تا دو و نيم سال تا سن مدرسه حدود 50درصد كودكان گودي واضح كف پا ندارند، گفت: با رشد و تكامل و عادي شدن قدرت عضلات كه ايجاد و حفظ كننده گودي كف پا هستند پاي تعداد زيادي از اين كودكان كه صافي كف پا داشته اند، گودي پيدا مي كند.
در فرم شايع و معمول عارضه، اتصالات استخواني مربوطه در كف پا انعطاف پذيري دارند يعني قابليت اتساع رباط ها و كپسول مفصلي زياد است و با قرار گرفتن كف پا روي زمين، پا صاف تر از حالتي مي شود كه بدون تحمل وزن بدن و در حالت استراحت قرار گرفته است. پاي گروهي كه از لحاظ ژنتيك و خانوادگي، شلي مفاصل و انعطاف پذيري شديد دارند، همچنان صاف باقي مي ماند.
از عوارض شايع در اين بيماري، ضعف انعطاف پذيري بعضي عضلات ناحيه ساق و كف پا است كه گاهي در افراد بالغ عضله از قسمت تاندوني خود در كنار داخلي مچ پا آسيب مي بيند و يا به هر علتي پاره مي شود و ايجاد صافي مي كند و يا قوس كف پا از بين مي رود.
صافي كف پاي ارثي با كفش طبي و كفي طبي برطرف نمي شود
بغدادي با تاكيد بر اين مطلب كه صافي كف پا با زمينه ژنتيك نرمي مفاصل با كفش طبي و كفي طبي برطرف نمي شود، افزود: در شرايط خاص، استفاده از اين وسايل كمك ارتوپدي توصيه مي شود.
وي با اشاره به اينكه كودكاني كه صافي كف دارند با فعاليت و راه رفتن دچار خستگي عضلات ساق پا و با ادامه فعاليت به درد عضلات مبتلامي شوند گفت: تجربه نشان داده است كه استفاده از كفي طبي و يا كفش طبي كه باعث ايجاد برجستگي در كف پا كند مي تواند از اين خستگي بكاهد و زمينه فعاليت كودك را مساعدتر و بيشتر كند.
در كودكاني كه به علت خستگي ناشي از فعاليت به نحوي از بازي هاي جمعي خودداري مي كنند، استراحت بيشتر ممكن است باعث افزايش وزن و انحراف زانو به صورت 8 و يا اصطلاحا زانوي X شود كه در اين گروه از كودكان كفش طبي مي تواند اثرات مفيدي داشته باشد.
در نوزاداني كه صافي كف از نوع غيرقابل انعطاف باشد درمان اوليه استفاده از اين وسايل كمكي است و اگر جواب ندهد ممكن است نياز به جراحي داشته باشد. گاهي تشخيص عوارضي مثل چسبندگي هاي استخوان مشكل است و ممكن است بيماري هاي التهابي مثل رماتيسم در مفاصل بين استخوان هاي كف پا با همين علائم درد همراه و افتراق آن از عوارض مادرزادي مثل چسبندگي استخوان هاي كف پا مشكل باشد و مدت هاي طولاني به عنوان رماتيسم درمان شود. وي با بيان اينكه اگر درد اطراف مچ و كف پا با داروهاي ضدالتهابي و مسكنها بهبودي نيابد بايد اقدامات تصويربرداري بيشتر براي اين موارد پنهان صافيهاي كف پاي دردناك انجام شود افزود: گاهي اين مشكلات استخواني خيلي ظريف بوده و ممكن است تا مدتها با وسائل تشخيصي پيشرفته هم تشخيص داده نشود.
روزنامه كيهان، شماره 20281 به تاريخ 23/5/91، صفحه 7 (خانواده)
حساسيت به تخم مرغ و پروتئين شير در 3 تا 5 سالگي از بين مي رود
نويسنده: پونه شيرازي
![]() |
دكتر فريبا شيرواني، فوق تخصص بيماري هاي عفوني اطفال در گفت وگو با جام جم مي گويد: حساسيت به شير و تخم مرغ در 50 درصد از كودكان طي سه تا پنج سالگي از بين مي رود، اما حساسيت به برخي مواد غذايي چون ماهي و بادام زميني مي تواند تا پايان عمر باقي بماند.
آغاز حساسيت غذايي از دوران جنيني
متخصصان اطفال تاكيد مي كنند: خوراندن زودهنگام غذاهاي متنوع و مختلف به نوزادان، پيش از شش ماهگي و حتي يكسالگي از عوامل بسيار مهم در بروز حساسيت هاي غذايي محسوب مي شود، چرا كه در اين سنين، هنوز مخاط روده اي تكامل پيدا نكرده و به انواع مواد غذايي واكنش نشان مي دهد. دكتر شيرواني با اشاره به اين كه حساسيت غذايي نوزاد حتي ممكن است از دوران جنيني نيز به دليل وجود ريشه هاي حساسيتي در مادر وجود داشته باشد، مي افزايد: خانم هاي بارداري كه زمينه ابتلابه آلرژي را دارند، بايد طي بارداري، مصرف مواد غذايي حساسيت زا چون تخم مرغ، بادمجان، گوجه فرنگي و بادام زميني را به حداقل برسانند. همچنين دوري از اضطراب و هيجان براي مادران، در زمان بارداري ضروري است، چراكه استرس امكان بروز حساسيت را بيشتر مي كند.
مصرف لبنيات براي مادران ممنوع!
حساسيت هاي غذايي در بيشتر موارد زمينه ژنتيكي دارد، يعني از پدر يا مادر منتقل مي شود، اما مواجه نشدن با مواد غذايي حساسيت زا در كنترل اين عارضه موثر است.
دكتر شيرواني مي گويد: در برخي موارد حساسيت غذايي به طور سريع، با واكنش هاي شديد تنفسي و افت فشار خون همراه مي شود كه بسيار خطرناك است و درمان آن به مراجعه سريع به مراكز درماني وابسته است، اما به طور شايع اين نوع حساسيت به صورت واكنش پوستي يعني اگزما همراه با دل درد، اسهال يا تحريك شدن سيستم تنفسي خود را نشان مي دهد، اما در نوزادان معمولاحساسيت به پروتئين شير گاو با دل درد، استفراغ هاي مكرر و ناآرامي كودك همراه است.
اين متخصص بيماري هاي عفوني كودكان اضافه مي كند: در چنين شرايطي ناگزيريم به مادر رژيمي بدهيم كه در آن از مصرف لبنيات منع مي شود. در كودكاني كه شير خشك مي خورند، تغيير نوع شير خشك و مصرف شيرهاي هيدروليزه ضروري است.
كهير؛ نشانه اصلي حساسيت غذايي
عمده ترين نشانه حساسيت هاي غذايي در كودكان، كهير يا ضايعات پوستي اگزمايي است كه مي تواند با مصرف ماهي، شكلات، مواد رنگي و افزودني، گوجه فرنگي، توت فرنگي، كيوي، بادمجان، تخم مرغ، بادام زميني و بادام هندي ايجاد شود. دكتر شيرواني با تاكيد بر اين كه معمولاحساسيت غذايي در كودكان با واكنش هاي گوارشي و اختلال رشد همراه است، مي افزايد: يكي از خطرناك ترين انواع حساسيت هاي غذايي، آلرژي به پروتئين گندم است كه معمولابه طور ارثي به كودك انتقال پيدا مي كند و با جلوگيري از مصرف مشتقات گندم قابل كنترل و درمان است. البته علائم حساسيت به برخي مواد غذايي به سرعت از بين مي رود، اما در برخي موارد مراجعه سريع به پزشك متخصص يا مركز درماني ضروري است.
آمادگي ابتلابه حساسيت
برخي از كودكان سابقه ارثي ابتلابه حساسيت دارند، پس از بروز نشانه هاي پوستي، گوارشي و تنفسي نابهنگام در اين كودكان، والدين بايد بررسي جدي تري براي يافتن نوع حساسيت كودك انجام دهند.
به گفته متخصصان اطفال، معمولاكودكاني كه آلرژي غذايي دارند نسبت به پروتئين موجود در مواد غذايي واكنش نشان مي دهند، اما در برخي موارد بروز نشانه هاي پوستي و گوارشي حاد مي تواند دلايل ديگري بجز آلرژي داشته باشد. اين نكته نبايد ناديده گرفته شود كه حساسيت غذايي حتما بلافاصله پس از مصرف ماده حساسيت زا بروز نمي كند، يعني ممكن است چند روز بعد يا حتي مدتي پس از مصرف ايجاد شود. همچنين در برخي موارد پروتئين ماده غذايي كه در كودك ايجاد حساسيت مي كند، طي فرآيند پخته شدن ،اثر حساسيت زايي اش را از دست مي دهد. يعني برخي كودكان به تخم مرغ حساسيت دارند، ولي غذاهايي را كه در آنها از تخم مرغ استفاده مي شود، براحتي مصرف مي كنند.
نگذاريد آلرژي آزاردهنده شود
به گفته دكتر شيرواني مهم ترين اقدام كنترلي براي جلوگيري از بروز آلرژي در كودك بايد از دوران بارداري مادر آغاز شود. يعني مادر بارداري كه زمينه آلرژيك دارد، نبايد از مواد آلرژي زا استفاده كند. همچنين استرس به خودي خود عامل بروز بسياري از بيماري هاي نهفته در جنين محسوب مي شود، پس داشتن آرامش براي مادر باردار ضروري است.
اين متخصص بيماري هاي عفوني اطفال اضافه مي كند: تغذيه نوزاد با شير مادر توصيه مي شود. مصرف شير خشك به عنوان يك ماده صنعتي احتمال بروز آلرژي را تشديد مي كند. همچنين توصيه مي شود كه اولين غذاي كمكي كودك، غذاهاي آماده صنعتي چون «سرلاك» نباشد، بلكه تغذيه كمكي كودك با فرني خانگي آغاز شود. دادن غذاي ادويه دار نيز به كودكان توصيه نمي شود. آنچه از همه اين موارد مهم تر است، توجه و دقت والدين به واكنش هاي كودكي است كه به طور ارثي احتمال بروز آلرژي غذايي دارد، تا در صورت بروز علائم براي كنترل و درمان آن بسرعت اقدام شود.
روزنامه جام جم، شماره 3468 به تاريخ 5/5/91، صفحه 12 (سلامت)
نويسنده: معصومه باجلان
در حال حاضر با بحران هاي جديدي روبه رو هستيم كه بايد خودمان را براي مقابله با اين بحران ها به روز كنيم ، به طور مثال چاقي كودكان نسبت به 20 سال گذشته در برخي از استان هاي كشور 3 برابر شده كه اين مسئله يك بحران است.تغيير عادت هاي غذايي و رفتن به سمت فست فودها، هميشه يكي از هشدارهاي كارشناسان سلامت بوده است. اما اكنون هشدارها به مرحله ديگري رسيده است؛ افزايش بيماري هاي مربوط به استفاده از فست فودها.از آنجايي كه از جمله عوامل بروز اين بيماري، مصرف غذاهاي فست فود و كم تحركي است، متاسفانه آمار اين بيماري در بين كودكان نيز رو به افزايش است.چاقي يك عامل خطر زاي مهم در بروز بيماري هاي مزمن بوده و باعث ايجاد مقاومت نسبت به انسولين، پر فشاري خون بالا، اختلالات چربي و قند خون، ديابت نوع 2 مي شوند.اين اختلالات از سنين پايين شروع شده و تا بزرگسالي ادامه دارد.چاقي بيماري منايوليك مزمن و شايعترين علت مرگ فايل پيشگيري است. چاقي در سنين كودكي با چاقي در بزرگسالي نيزهمراه است، در حال حاضر حدود 40 تا 90 درصد كودكان چاق در بزرگسالي از چاقي رنج خواهند برد.چاقي دشمن شماره يك سلامتي است بنابراين بايد برنامه به سمت پيشگيري از چاقي كودكان پيش روند درواقع عوارض چاقي در طي زمان بروز مي كنند بنابراين درمان آن در مراحلي كه بيماري شكل گرفته است به تلاش زيادي نياز دارد.مطالعات نشان داده كه چاقي دوران كودكي به طور چشمگيري باعث افزايش ريسك بيماري ها در دوران جواني و ميانسالي مي شود. چاقي كودكان و نوجوانان با ريسك بروز بيماري هاي قلبي و عروقي در كودكي و بزرگسالي در ارتباط است.به گفته متخصصان حدود 15 درصد كودكان كشور دچار چاقي هستند كه باعث بروز عوارض قلبي و عروقي و ديابت در سنين پايين خواهد شد. پيش بيني شده كه اضافه وزن و چاقي تا 30 سال آينده در افراد 20 تا 30 سال باعث افزايش بيماري هاي قلبي و عروقي مي شود.بارها تاكيد شده كه اگر برنامه اي براي پيشگيري از چاقي و عوارض ناشي از آن داريم، بايد از بدو تولد و حتي دوران بارداري شروع شود. متاسفانه در كشور ما به دليل اينكه قبلافقط سوء تغذيه كودكان مد نظر بوده تمام برنامه ها براي پيشگيري از سوءتغذيه كودكان بود. در حال حاضر خانواده ها چاقي كودكان را به عنوان يك مشكل نمي بينند.بررسي ها نشان مي دهد به علت تغيير سبك زندگي، چاقي در ميان تمام گروه هاي سني و بخصوص گروه سني كودكان رو به افزايش است. افزايش انرژي دريافتي نسبت به انرژي مصرفي عامل اصلي شيوع چاقي در كودكان است. نشستن طولاني مدت جلوي تلويزيون و يا بازي هاي كامپيوتر، عدم فعاليت بدني و كمبود تحرك موجب چاقي در كودكان مي شود. همچنين دسترسي راحت به انواع تنقلات و هله و هوله پركالري، بي نظمي هاي غذايي و مصرف فراوان فست فودها در افزايش وزن بي رويه نسل كودك و نوجوان تاثير چشمگيري داشته است.متخصصان مي گويند كه والدين كودكان را مجبور به مصرف تمام غذاي داخل بشقاب نكنند. همچنين از دادن تنقلات و هله و هوله به كودكان هنگام تماشاي تلويزيون و بازي هاي رايانه اي پرهيز كنند.به هرحال چاقي جزء بيماري هاي خاموش نيست، زيرا شكم هاي برآمده به سرعت اين بيماري را لو مي دهند. اما خاموش نبودن آن باعث نشده كه براي كنترل آن فكري شود. همان طور كه آمار مي گويد ايراني ها مدام در حال پرخوري و چاق تر شدن هستند.چاقي كودكان و نوجوانان زنگ خطري است كه به صدا درآمده و بايد جدي گرفته شود.
روزنامه رسالت، شماره 7596 به تاريخ 2/5/91، صفحه 6 (گزارش)
يك متخصص گوش، گلو و بيني گفت: پس از حمام و استخر گوش خود را به ويژه با گوش پاك كن خشك نكنيد چرا كه خشك كردن گوش زمينه ابتلابه عفونت هاي قارچي كانال گوش خارجي را فراهم مي كند.
به گفته دكتر عليرضا مصباحي استفاده از گوش پاك كن را براي تميز كردن گوش به هيچ عنوان توصيه نمي كنيم و تنها زماني مصرف گوش پاك كن توجيه پذير است كه قرار باشد دارويي مانند پماد در گوش استفاده شود.
گوش پس استخر و حمام نياز به خشك كردن ندارد و فردي كه پرده گوشش سالم است احتياج به فرو كردن پنبه در گوش و استفاده از گوش گير در حمام ندارد.
اگر افراد مستعد ابتلابه عفونت قارچي استخر بروند، مي توانند پس از خارج شدن از استخر از دور با سشوار گوش خود را خشك كنند و با نظر پزشك از قطره هايي كه خاصيت اسيدي دارند استفاده كنند در نتيجه لازم نيست از گوش پاك كن استفاده كنند چرا كه گوش پاك كن باعث از بين رفتن جرم گوش و قليايي شدن محيط آن مي شود علاوه بر آن موجب ايجاد زخم در گوش، از بين رفتن استخوانچه هاي گوش و حتي پارگي پرده گوش و كري برگشت ناپذير مي شود.
عفونت هاي قارچي كانال گوش خارجي، عفونت هاي شايعي در فصل تابستان هستند و مهم ترين علت ابتلابه آن شنا كردن و شست وشوي مكرر كانال گوش است.
جرم گوش به طور طبيعي در گوش وجود دارد و كانال گوش را اسيدي مي كند و مانع رشد قارچ در كانال گوش مي شود. اما زماني كه جرم در معرض آب قرار مي گيرد ph (ميزان اسيديته كانال خارجي گوش) به سمت قليايي شدن سوق پيدا مي كند در نتيجه محيط بسيار خوبي براي رشد قارچ ها فراهم مي شود چرا كه قارچ ها در محيط هاي گرم، مرطوب و قليايي بسيار خوب رشد مي كنند.
به طور طبيعي در كانال گوش همه افراد قارچ وجود دارد. گاهي اوقات بيماران به اشتباه كشت كانال گوش مي دهند و در اين آزمايش قارچ و ميكروب در گوش ديده مي شود اين در حالي است كه وجود اين عوامل در گوش، طبيعي است و تنها در صورت ايجاد علامت در بيمار، اقدامات درماني انجام مي شود.
علايم عفونت هاي قارچي گوش: نخستين علامت اين بيماري، خارش گوش است و در ادامه بيمار دچار درد بسيار شديد و ترشحات بيرنگ و آبكي از گوش مي شود و حتي ممكن است به تب و كاهش افت شنوايي مبتلاشود.
متاسفانه مردم هنگام خارش گوش با جسمي نوك تيز، كانال گوش را مي خارانند و آن را تميز مي كنند به ويژه خانم ها براي اين كار از سنجاق مو استفاده مي كنند. در اين شرايط پوست كانال گوش زخم مي شود و قارچ زيرپوست نفوذ مي كند و عفوني مي شود البته نخستين راه پيشگيري از ابتلابه عفونت قارچي تلاش در جهت قليايي نشدن محيط كانال گوش است.
عفونت قارچي مكرر گوش برخي كودكان: خيلي اوقات خانواده ها در مراجعه به پزشك مي گويند كه گوش كودكان آنان به طور مرتب عفونت مي كند. آنان معمولابه بهداشت فرزندانشان بيش از حد توجه مي كنند و حتي داخل حمام كانال گوش آنان را با صابون مي شويند اين در حالي است كه صابون باعث قليايي شدن كانال گوش و ايجاد زمينه ابتلابه عفونت گوش مي شود. در اين شرايط به خانواده ها توصيه مي كنيم كه داخل كانال گوش كودك را نشويند.
جرم گوش به طور طبيعي براي سلامت اين عضو ضرر ندارد. جرم بايد در حد طبيعي در گوش وجود داشته باشد چون ph گوش را اسيدي مي كند و مانع رشد بسياري از ميكروارگانيسم ها در گوش مي شود ولي در صورت افزايش بيش از حد ممكن است روي شنوايي تاثير منفي بگذارد و گاهي اوقات تا 40 درصد باعث كاهش شنوايي شود و محيط خوبي را براي رشد قارچ ها فراهم كند.
تميز كردن جرم گوش: دستورالعمل خاصي براي اين كار وجود ندارد، ممكن است يك فرد در طول عمر خود يك بار هم نياز به تميز كردن جرم گوش پيدا نكند اما فرد ديگري لازم باشد كه هر چند ماه يك بار اين كار را انجام دهد. بهترين روش، مراجعه دوره اي به پزشك متخصص است تا در صورت نياز، اقدام به انجام اين كار كند.
برخي از افراد به غلط تصور مي كنند كه اگر كانال گوش يك بار جرم گيري شود، گوش به جرم گيري عادت مي كند، اين در حالي است كه ترشحات زياد گوش علت جرم گيري هاي دوره اي است.
لازم است پزشكان متبحر جرم گوش را تميز كنند چون اگر پزشك تخصص لازم را نداشته باشد ممكن است باعث آسيب ديدن گوش و دچار شدن بيمار به ناشنوايي هاي برگشت ناپذير شود.
روزنامه كيهان، شماره 20260 به تاريخ 29/4/91، صفحه 7 (خانواده)
عادات غذايي سالم در كودكان، وزن مناسب آنها را به همراه خواهد داشت و موجب مي شود در بزرگسالي نيز از يك الگوي زندگي سالم پيروي كنند. يكي از مهم ترين مسائل، كاستن از ميزان چربي هاست و براي رسيدن به اين منظور بايد از فرآورده هاي لبني كم چرب يا بي چربي، گوشت بدون پوست ماكيان، گوشت قرمز بي چربي و نان ها و حبوبات كم چرب يا بدون چربي استفاده شود.
در صورتي كه نمي دانيد چه غذاهايي را انتخاب كنيد با يك پزشك يا متخصص تغذيه مشورت نماييد.
مسئله مهم اين است كه رژيم غذايي سختي را بر فرزند خود تحميل نكنيد. هرگز نبايد در اين مورد به كودكان سختگيري كرد، مگر اينكه يك پزشك بر كار شما نظارت داشته باشد.
والدين بايد توصيه هاي زير را جدي بگيرند:
1- به جاي تحميل كردن غذاهاي مورد نظر خود به كودكان، آنها را راهنمايي كنيد.
غذاهاي سالم متنوع را در دسترس قرار دهيد. در اين صورت فرزند شما ياد مي گيرد كه دست به انتخاب بزند.
2- به كودك خود ياد دهيد آهسته غذا بخورد تا زودتر متوجه سيري خود شود.
3- تا حد امكان در كنار يكديگر غذا بخوريد. با صحبت كردن در حين غذا خوردن، اين كار را لذتبخش تر كنيد و در ضمن از بحث كردن و مشاجره بپرهيزيد. اگر غذا خوردن ناخوشايند باشد كودكان به سرعت از سرسفره بلند خواهند شد و حتي ممكن است براي آنها غذا خوردن مترادف با استرس شود.
4- كودك خود را در خريد و آماده كردن غذا مشاركت دهيد. به اين ترتيب متوجه مي شويد كه كودكان چه موادي را ترجيح مي دهند و فرصت خوبي خواهيد داشت كه در مورد تغذيه با آنها صحبت كنيد. در ضمن كودكان احساس مهم بودن مي كنند. به علاوه آنها ترجيح مي دهند غذاهايي را كه در آماده كردنشان سهيم بوده اند بچشند.
5- خوردن بيش از حد تنقلات مي تواند به اضافه وزن منجر شود ولي استفاده برنامه ريزي شده از آنها بايد بخشي از رژيم غذايي كودكان باشد، بدون اينكه اشتهاي آنان را از بين ببرد.
شما نبايد كودكان را از خوردن تنقلات محروم كنيد، به خصوص در جشن ها و مراسم خاص.
6- از خوردن در حين تماشاي تلويزيون خودداري كنيد. تنها در بخش هاي مشخصي از خانه به خوردن بپردازيد، مثل اتاق غذاخوري يا آشپزخانه. خوردن در حين تماشاي تلويزيون باعث مي شود دير احساس سيري كنيد و دچار اضافه وزن شويد.
7- از كودك خود بخواهيد زياد آب بنوشد. نوشيدن بيش از حد نوشابه هاي شيرين به چاقي كودكان منجر خواهد شد.
8- از غذا به عنوان پاداش يا مجازات استفاده نكنيد. غذا ندادن به كودكان مي تواند موجب نگراني آنها از گرسنگي شود. در نتيجه هر زمان كه فرصتي بيابند شروع به خوردن مي كنند.
در ضمن اگر خوراكي هايي مثل شيريني به عنوان جايزه مورد استفاده قرار گيرد ممكن است كودك به اين نتيجه برسد كه ارزش آنها بيشتر از ساير خوراكي هاست. به عنوان نمونه اگر به كودك خود بگوييد: «وقتي سبزي را خوردي به تو دسر مي دهم» در واقع پيام غلطي را به او مي فرستيد.
مراقب غذا خوردن كودكان در خارج از خانه باشيد و خوراكي هاي متنوع و مغذي را در كيف مدرسه آنها قرار دهيد.
در ضمن در رستوران ها نيز غذاهاي سالم تري را انتخاب كنيد.
روزنامه كيهان، شماره 20257 به تاريخ 26/4/91، صفحه 7 (خانواده)
آمارها نشان مي دهد حدود 38 درصد از افرادي كه چاق هستند و براي كنترل وزن خود رژيم هاي سختي مي گيرند، پس از دو سال كمتر از پنج درصد از وزن كلي بدن خود را مي توانند كاهش دهند.
كارشناسان تغذيه و سلامت در مقاله جديدي كه در مجله «چاقي» منتشر شده تاكيد كردند با وجود انبوهي از تبليغات براي معرفي غذاهاي چرب در دنياي امروز، كنترل وزن و پرهيز از پرخوري براي انسان ها بسيار دشوار شده است اما متخصصان هم چنان در جستجوي راه كارهاي جديدي هستند كه به مردم براي جلوگيري از چاقي و اضافه وزن كمك كنند.
به گزارش سايت اينترنتي اونلي هلت، چند شيوه مطمئن براي كم خوري و در نهايت مقابله با چاقي ارائه شده كه به گفته كارشناسان مي تواند از روشهاي قبلي موثرتر وكارآمدتر باشد.
اين راه كارها عبارتند از:
- از كاسه يا بشقاب كوچك تر براي غذا خوردن استفاده كنيد. اگر تصور مي كنيد اين روش جواب نمي دهد ما در مطالعات اخير خلاف تصور شما را ثابت كرده ايم. متخصصان دانشگاه كورنل در يك آزمايش جديدي روي گروهي از افراد كه در ظروفي با اندازه هاي مختلف غذا مي خوردند متوجه شدند وقتي ظرف غذا كوچكتر باشد مقدار غذايي كه فرد مي خورد كمتر است.
- از قاشق يا چنگال بزرگ تر استفاده كنيد. شايد اين كار در ظاهر غيرمنطقي به نظر برسد اما آزمايش ها ثابت كرده است هرچه قاشق چنگال غذاخوري بزرگتر باشد مغز، فريب مي خورد و مقدار كمتري غذا طلب مي كند.
- غذاهاي سالم را در بالاي فهرست تغذيه اي و در طبقات بالاي يخچال قرار دهيد.
مطالعات روان شناختي نشان داده است انسان ها اولين چيزي را كه به چشمشان مي خورد انتخاب مي كنند. بنابراين هميشه خوردني هاي سالم و مغذي را در دسترس ترين موقعيت بگذاريد.
- اگر راست دست هستيد با دست چپ و اگر چپ دست هستيد با دست راست غذا بخوريد. بررسي ها نشان داده است غذا خوردن با دستي كه غالب كارهايتان را با آن انجام مي دهيد، سرعت خوردن را افزايش مي دهد و علت اين تند خوردن كه به پرخوري منجر مي شود گرسنگي نبوده بلكه فقط عادت است.
- هنگام طبخ غذا آدامس بدون قند بجويد. جويدن آدامس بدون قند ولع خوردن را كاهش مي دهد. آدامس جويدن مداوم به كنترل وزن كمكي نمي كند اما اگر در زمان هاي خاصي از روز يا شب اين كار را انجام دهيد به كم خوري كمك مي كند.
روزنامه كيهان، شماره 20260 به تاريخ 29/4/91، صفحه 7 (خانواده)
هنگام بروز اسهال تغذيه با شير مادر نبايد قطع شود، يا اگر از شير خشك استفاده مي شود، غلظت آن را نبايد تغيير داد
نويسنده: دكتر شيرين سياح فر
![]() |
در تمام نقاط جهان، اسهال و استفراغ يكي از بيماري هاي شايع كودكان و بخصوص كودكان كمتر از پنج سال است، اما پيش از هر چيز بايد بدانيم هريك از ارگانيسم هاي مولد اين بيماري، در فصل و زمان خاصي از سال، فعاليت بيشتري دارد و به درجه حرارت و شرايط محيطي ويژه اي نيازمند است. فصل تابستان هم زمان مناسبي براي رشد و تكثير بسياري از اين ميكروارگانيسم هاست، ولي همان طور كه گفته شد، اين بيماري فقط مخصوص فصل تابستان نيست و در فصل هاي سرد سال نيز ممكن است كودكان با اين بيماري روبه رو شوند. خوشبختانه در بسياري از موارد اسهال و استفراغ خود محدودشونده است و فقط به اقدامات حمايتي صحيح نياز دارد.
نبايد فراموش كنيم هر كسي مي تواند به اين بيماري مبتلاشود؛ به همين دليل كودكان در هر سني كه باشند و همچنين بزرگسالان در معرض ابتلابه اين بيماري قرار دارند. البته بعضي از ويروس هاي مولد اسهال و استفراغ در سنين شيرخوارگي و اوايل دوران كودكي شايع ترند و بخصوص ميان كودكاني كه در مراكز نگهداري دسته جمعي مانند مهدكودك حضور دارند، ممكن است بيشتر مشاهده شود.
نشانه هاي بيماري را بشناسيد
اين بيماري مي تواند با حالت تهوع، تب، دل درد، دل پيچه، درد عضلاني و سردرد نمايان شود و علاوه بر اين، بعضي از عوامل مولد اين بيماري، ممكن است باعث ايجاد علائم تنفسي مانند سرفه نيز شود. بايد دقت داشته باشيد اسهال هاي شديد بسرعت وزن كودك را كاهش خواهد داد.
مهم ترين عارضه اين بيماري، كم آبي در بدن است. معمولاوقتي ميزان دفع آب از بدن به واسطه اسهال، بيشتر از مايعات دريافتي باشد، يا اگر بيماري با استفراغ هاي مكرر هم همراه شود، علائم كم آبي ظاهر خواهد شد كه البته به ميزان و شدت كم آبي بستگي دارد؛ بي قراري و عطش براي نوشيدن مايعات، چشم هاي گودافتاده، نداشتن اشك هنگام گريه، كاهش ميزان ادرار و فرورفتن ملاج در شيرخواراني كه هنوز ملاجشان بسته نشده است، از علائم كم آبي به شمار مي رود. اگر شدت كم آبي بيشتر شود، بي حالي و كاهش سطح هوشياري ممكن است به حدي برسد كه بيمار ديگر قادر به نوشيدن نباشد.
نكته مهم اين است كه كم آبي در شيرخواران مبتلابه اسهال مي تواند بسيار سريع بروز كند، به طوري كه اگر والدين بموقع به مراكز درماني مراجعه نكنند، بيمار دچار شوك شود.
اين بيماري از چه راهي مي آيد؟
ويروس ها شايع ترين علت بروز اسهال و استفراغ به شمار مي روند، ولي تعدادي از باكتري ها و انگل ها نيز مي توانند باعث ايجاد اين بيماري شوند.
اين عوامل از طريق اشيا، دست هاي آلوده، آب آلوده، غذاي غيربهداشتي يا كاملاپخته نشده مثل همبرگر، تماس مستقيم با مدفوع مثل تعويض پوشك شيرخوار يا تماس با حيوانات به انسان انتقال مي يابد.
علاوه بر اين موارد، سطوح آشپزخانه و دستشويي و اسباب بازي هاي كودك نيز از جمله عوامل انتقال ميكروارگانيسم هاي مولد اسهال و استفراغ به حساب مي آيد. بنابراين فراموش نكنيد رعايت نكردن بهداشت فردي و استفاده نكردن از آب ضدعفوني شده يا غذاي بهداشتي مهم ترين علل شيوع اين بيماري است كه بايد مورد توجه قرار گيرد. نگهداري و بازي با حيواناتي مانند جوجه و لاك پشت نيز مي تواند عامل انتقال بعضي از ميكروارگانيسم هاي مولد اسهال باشد.
البته بايد توجه داشته باشيد عوامل غيرعفوني هم مي تواند موجب بروز اسهال و استفراغ شود كه از جمله علل اسهال هاي غيرعفوني مي توان به آلرژي هاي غذايي مانند حساسيت به پروتئين هاي شير گاو در شيرخواران يا اسهال هاي ناشي از مصرف آنتي بيوتيك اشاره كرد.
والدين مراقب باشند
اساس و پايه درمان كودكان مبتلابه اسهال، جبران آب از دست رفته است و به همين دليل اين باور غلط كه در زمان اسهال بايد تغذيه بيمار را قطع كرد، مي تواند به قيمت جان او تمام شود. البته ممكن است بيمار به دليل بي اشتهايي از خوردن غذاهاي جامد امتناع كند و به همين دليل مايع درماني در زمان اسهال اهميت ويژه اي دارد. معمولابهترين مايع در اين شرايط، سرم خوراكي يا همان ORS است كه بايد به روش صحيح تهيه شود؛ به اين معنا كه هر بسته پودر ORS بايد در يك ليتر آب حل شود كه البته يك ليتر آب لزوما با چهار ليوان آب يكي نيست، چون حجم انواع ليوان با يكديگر متفاوت است.
ولي نكته مهم اين است كه اگر روش تهيه سرم خوراكي صحيح نباشد و غليظ تر يا رقيق تر از معمول تهيه شود، مي تواند بسيار خطرناك بوده و سبب اختلال در تعادل آب و املاح بدن، تشنج و آسيب هاي جبران ناپذير مغزي شود.
به ياد داشته باشيد هنگام بروز اسهال تغذيه با شير مادر نبايد قطع شود يا اگر شيرخوار از شير خشك استفاده مي كند، نبايد غلظت آن را تغيير دهيد و مثلاآن را رقيق تر از قبل تهيه كنيد. همچنين از مصرف مايعاتي كه به اشتباه هنگام اسهال توصيه مي شود مانند نوشابه، آبميوه، آب كمپوت يا هر مايع شيرين غليظ ديگر پرهيز كنيد، چون اين نوشيدني ها مي تواند اسهال را تشديد كند. بهتر است هنگام بروز اسهال به كودك آب خالص و بدون املاح هم ندهيد و به جاي آن از سرم خوراكي كه املاح آن استاندارد است، استفاده كنيد.
خودسرانه به كودك دارو ندهيد
بسياري از اسهال هاي كودكان علت ويروسي دارد و به همين دليل بايد از مصرف خودسرانه آنتي بيوتيك ها جدا خودداري كنيد، چون اين كار نه تنها تاثيري در درمان اسهال هاي ويروسي ندارد، بلكه ممكن است سير بيماري را تشديد كرده و به بروز عوارضي خطرناك منجر شود. در ضمن فراموش نكنيد مصرف داروهاي ضداسهال هم مي تواند بسيار خطرناك باشد، چون اين داروها اغلب حركت روده ها را كند مي كند و اگرچه در ظاهر دفعات اسهال كاهش مي يابد، ولي دفع آب از بدن همچنان ادامه خواهد داشت.
با وجود اين توصيه ها گاهي ممكن است كودك نياز داشته باشد در بيمارستان بستري شده و تحت درمان هاي تزريقي با سرم قرار گيرد. بنابراين در صورت بروز اسهال در شيرخواران كوچك تر از شش ماه يا مشاهده خون در مدفوع يا دفع مدفوع بلغمي حتما بايد به پزشك مراجعه كنيد. افزون بر اين، وجود دل درد شديد همراه با اسهال، استفراغ هاي مكرر، ناتواني در نوشيدن مايعات، كاهش سطح هوشياري يا بي قراري شديد، كم شدن يا قطع ادرار، نداشتن اشك هنگام گريه، خشك بودن مخاط دهان، چشم هاي گودافتاده و تب شديد نيز از جمله علائمي است كه به مراجعه به پزشك نياز دارد. اگر طي مدت پنج تا هفت روز روند بهبودي مشاهده نشد، حتي اگر هيچ يك از علائم فوق نيز اتفاق نيفتاده باشد، بايد كودك را به پزشك برسانيد.
براي پيشگيري از اسهال بهداشت را رعايت كنيد
چون بيشتر علل عفوني ايجادكننده اسهال از طريق مصرف مواد غذايي آلوده وارد بدن مي شود، براي پيشگيري از بروز اسهال بايد از تميز بودن آب و مواد غذايي مورد مصرف كودكان اطمينان حاصل كنيد. شست وشوي مكرر دست ها، بخصوص پس از استفاده از سرويس بهداشتي و قبل از تهيه و مصرف غذا نيز بسيار مهم است.
در آشپزخانه نيز سطوحي را كه در تماس با مواد غذايي بخصوص گوشت خام و سبزي قرار مي گيرد، بايد هر روز با ماده ضدعفوني كننده بشوييد. براي پخت غذا بايد توجه داشته باشيد كه عمق گوشت كاملامغزپخت شده و رنگ آن صورتي نماند. هنگام سفر هم بايد از مصرف آبي كه به سلامت آن اطمينان نداريد، مانند آب چاه يا چشمه خودداري كنيد.
البته با توجه به اين كه پس از قطع علائم بيماري، ممكن است عامل بيماري زا تا مدتي از مدفوع بيمار قابل دفع و گسترش در محيط باشد، بهتر است بيمار تا دو هفته پس از قطع اسهال از استخر استفاده نكند.
* فوق تخصص عفوني اطفال
روزنامه جام جم، شماره 3456 به تاريخ 22/4/91، صفحه 16 (سلامت)
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند.
شيردهي دوراني خاطره انگيز براي مادر است. سختي ها و شيريني هايش، همه در ذهن مادر نقش مي بندد. مادر و كودك عاشق و نيازمند يكديگرند و مادر فداكارانه آنچه در روح و جسمش دارد، به كودك مي بخشد و براي آن كه بتواند با سلامت كامل و خاطره اي خوش اين دوران را به پايان برساند، بايد بداند كه چگونه نيازهايش را تامين كند. آيا در دوران شيردهي مادران بايد دو برابر غذا بخورند؟ چقدر بايد شير و سبزيجات بخورند و از خوردن چه موادي بايد پرهيز كنند؟ اينها از جمله پرسش هايي است كه براي مادران در دوران شيردهي پيش مي آيد.
توصيه مي شود مادران در دوران شيردهي حدودا 500 كالري به ميزان كالري اي كه به طور معمول قبل از دوران شيردهي تغذيه مي كردند اضافه كنند، يعني يك چهارم بيش از حد معمول و نبايد به اندازه دو برابر از حد معمول غذا بخورند.
در دوران بارداري مقداري چربي در بدن مادر به وديعه گذاشته مي شود كه بايد در دوره شيردهي آن را مصرف كند. البته در برخي موارد، عموم مردم با توصيه هاي اشتباه باعث مي شوند كه مادر نتواند آن را مصرف كند و به توليد شير برساند، بنابراين مادر بر اثر زايمان پشت هم دچار چاقي مي شود.
براي اين كه توليد شير كافي باشد، مصرف مايعات بخصوص آب بايد در اولويت قرار بگيرد. لبنيات مصرفي مادر بايد حاوي سه ليوان شير، يك ليوان ماست يا به جاي يك واحد شير به اندازه يك قوطي كبريت، پنير بخورد.
آنچه شير مادر را زياد مي كند، آب است. همچنين آنچه كه شير را اضافه مي كند دفعات شيردهي، علاقه مادر به شير دادن و آرامش مادر است. خوردن برنج نيز براي افزايش شير مادر خوب است. خوردن برنج به اندازه دو كفگير كافي است و مادر به جاي آب مي تواند از دوغ و چاي رقيق نيز استفاده كند.
چنانچه مادري خوب شير بدهد نگراني اندام نخواهد داشت، زماني بايد نگران باشد كه پرخوري مي كند.
بعضي از مواد غذايي طعم شير مادر را برمي گرداند؛ موادي مثل پياز، كلم و ترب كه بهتر است اين مواد كمتر استفاده شود.
روزنامه جام جم، شماره 3456 به تاريخ 22/4/91، صفحه 16 (سلامت)
نويسنده: دكتر ثريا عالمي
![]() |
تصورات و دانسته هاي غلطي در اين زمينه وجود دارد كه در تصميم گيري غلط مادران موثر است.
خيلي ها مساله درد را مطرح مي كنند و مي گويند در زايمان طبيعي مادر درد زيادي را تحمل مي كند، پس منطقي است كه سزارين شود تا درد نكشد. اين مطلب زماني مي تواند درست باشد كه امكانات زايمان بدون درد وجود نداشته باشد، از طرفي به هر حال پس از سزارين هم مادر بايد درد ناشي از جراحي را تحمل كند.
مساله ديگر، عوارض سزارين در برابر زايمان طبيعي است. بايد بدانيم هر عمل جراحي مي تواند به چسبندگي هايي داخل شكم منجر شود و در نهايت دردهاي مزمني را براي فرد ايجاد كند.
حال اگر كسي را در نظر بگيريم كه بخواهد دو بار يا بيشتر صاحب فرزند شود و هر بار هم تحت عمل سزارين قرار بگيرد، مي توان دريافت كه اين كار چقدر احتمال ايجاد چسبندگي هاي داخل شكمي و دردهاي مزمن را در سال هاي بعد افزايش مي دهد.
برخي عوارض زودهنگام بعد از زايمان در سزارين بيشتر ديده مي شود. خونريزي شديد كه مادر به تزريق خون نياز پيدا مي كند، عفونت محل جراحي و عفونت رحمي، خونريزي محل جراحي، انعقاد خون در رگ ها و آزاد شدن لخته خون كه به مرگ منجر مي شود و مشكلات بيهوشي از جمله اين عوارض است.
البته برخي عوارض به دنبال زايمان طبيعي نيز وجود دارد، مانند آسيب به كانال زايماني، احتمال افتادگي مثانه و اختلالات كنترل ادرار يا مدفوع، كه مادراني كه طبيعي زايمان مي كنند را با مشكل روبه رو خواهد كرد.
از مسائل ديگري كه در تصميم گيري مادران به نفع سزارين در برابر زايمان طبيعي تاثير دارد، مساله افزايش احتمال آسيب به جنين در زايمان طبيعي است. در زايمان هاي طبيعي سخت با جنين درشت، احتمال آسيب به شانه و شبكه عصبي بازويي و دست جنين بيشتر است.
همين طور در زايمان هايي كه با وسايلي مثل وكيوم يا فورسپس انجام مي شود، احتمال آسيب به سر جنين به صورت شكستگي استخوان جمجمه يا خونريزي زير پوست سر افزايش مي يابد. اما امروزه بندرت چنين زايمان هايي انجام مي شود و تقريبا تمام جنين هاي درشت را با سزارين خارج مي كنند. از طرفي برخي مشكلات نوزادان، مادرزادي است و به اشتباه به روش زايماني نسبت داده مي شود؛ مثل برخي از موارد فلج مغزي يا شكستگي استخوان جناق.
همچنين تصور اشتباهي نزد عموم وجود دارد كه فكر مي كنند نوزاداني كه به صورت سزارين متولد مي شوند باهوش تر از نوزاداني هستند كه به صورت طبيعي متولد مي شوند، اما اين مساله به صورت علمي ثابت نشده است.
به هر حال زماني كه مادر خودخواسته خواهان سزارين است، اين كار بايد پس از 39 هفتگي بارداري يا پس از كامل شدن ريه جنين انجام شود تا از آسيب هاي ناخواسته به جنين جلوگيري شود.
*جراح و متخصص بيماري هاي زنان و زايمان
روزنامه جام جم، شماره 3454 به تاريخ 20/4/91، صفحه 16 (سلامت)
شرق: به زودي آزمايش هاي ژنتيك براي ازدواج هاي فاميلي اجباري مي شود. لايحه اجباري شدن مشاوره ژنتيك كه تدوين آن به سال 88 برمي گردد به دليل پاره اي از مشكلات تاكنون به مرحله اجرا درنيامده است. روز گذشته مينو رفيعي، معاون مركز پيشگيري از معلوليت هاي سازمان بهزيستي در نشست خبري اين سازمان، با بيان اين مطلب اظهار اميدواري كرد كه به زودي اين لايحه با همكاري وزارت رفاه و نمايندگان مجلس به تصويب برسد. بر اساس آمار، ضايعات نخاعي ناشي از تصادف بيشترين ميزان معلوليت ها را به خود اختصاص داده است. اين در حالي است كه 50 درصد معلوليت ها مادرزادي و به دلايل ژنتيكي است. رفيعي با بيان اينكه خطر معلوليت در ازدواج هاي عادي صفر نيست، افزود: با اين حال ازدواج هاي فاميلي سه برابر ازدواج هاي عادي در معرض معلوليت هستند و 70درصد اين نوع از ازدواج ها به معلوليت نوزادان ختم مي شود. معاون مركز پيشگيري از معلوليت هاي سازمان بهزيستي با اشاره به هزينه هاي بالاي آزمايش هاي ژنتيكي، از راه اندازي پنج مركز پيشگيري از معلوليت در نقاط مختلف كشور خبر داد و اعلام كرد اولين مركز در استان رضوي و با كمك خيرين افتتاح شده است. به گفته رفيعي در حال حاضر 177 مركز مشاوره ژنتيك در كشور وجود دارد كه قرار است اين تعداد به دوبرابر افزايش پيدا كند. در اين نشست مجيد رضازاده دبير كميته پيشگيري از كميته ايدز سازمان بهزيستي تعداد مبتلايان به ايدز را كه تحت پوشش بهزيستي هستند، 770 نفر عنوان كرد. همچنين «كاظم نظم ده» رييس مركز توسعه پيشگيري سازمان بهزيستي با بيان اينكه در سال جاري عمده فعاليت هاي اين سازمان در حوزه پيشگيري متمركز خواهد بود از رشد صددرصدي بودجه در اين بخش خبر داد. نظم ده تعداد افرادي را كه در سال 90 از خدمات پيشگيري بهره برده اند، 13ميليون و 270 هزار نفر اعلام كرد كه در اين ميان پنج هزار و 200 نفر از خدمات پيشگيري از اعتياد، 119 هزار نفر از خدمات درمان و كاهش آسيب اعتياد و 17 هزار و 937 نفر در زمينه كنترل ايدز از برنامه هاي سازمان بهزيستي استفاده كرده اند. علاوه بر اين در سال گذشته يك ميليون و 230 هزار نفر از خدمات مشاوره حضوري، تلفني و اينترنتي و دو ميليون و 200هزار كودك نيز از خدمات پيشگيري از تنبلي چشم و اختلالات بينايي برخوردار شده اند. نظم ده در پايان با اشاره به اينكه در دو سال گذشته بودجه بخش تحت مديريت وي ثابت بوده است، از رشد 4/5 درصدي فعاليت هاي اين بخش در سال 90 نسبت به سال 89 خبر داد و پيش بيني كرد كه با افزايش بودجه شاهد يك رشد چشمگير در بحث كيفي و كمي در فعاليت هاي مختلف اين بخش باشيم.
روزنامه شرق ، شماره 1569 به تاريخ 14/4/91، صفحه 19 (جامعه)
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند. امروز دكتر ناصر سيم فروش، فوق تخصص ارولوژي كودكان به پرسش ما پاسخ مي دهد.
مشكلات شايع ارولوژي در كودكان چيست؟
در برخي نوزادان تازه متولد شده پسر، بيضه داخل شكم قرار دارد. والدين هميشه از اين كه بموقع متوجه اين مشكل نشده اند، اظهار تاسف مي كنند. در صورتي كه بيضه اي كه داخل شكم بوده و پايين نيامده باشد، بايد سريع توسط پزشك متخصص ارولوژيست به داخل كيسه بيضه منتقل شود و در صورت منتقل نشدن، داخل شكم، تبديل به سرطان خواهد شد.
چنانچه بيضه داخل شكم بماند، هم براي باروري خوب نيست و هم زمينه سرطان بروز مي يابد.
بنابراين هم پزشك عمومي و هم والدين بايد كودك را معاينه و اگر با اين مشكل برخورد كردند به دكتر ارولوژي مراجعه كنند.
توصيه ما به والدين جوان اين است كه بهترين وقت ختنه در نوزادي است. عفونت ادراري در بچه هايي كه در نوزادي ختنه شده اند، 20 برابر كمتر است. اصولادر سن نوزادي عفونت، كليه ها را خراب مي كند، بنابراين بعد از تولد نوزاد پسر، بايد بلافاصله ختنه انجام شود.
روزنامه جام جم، شماره 3450 به تاريخ 14/4/91، صفحه 16 (سلامت)
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند. امروز به پرسش ما دكتر فريبا عرب گل، فوق تخصص روانپزشكي كودكان و نوجوانان ـ استاد دانشگاه علوم پزشكي شهيد بهشتي به ما پاسخ مي دهد.
از افسردگي كودكان چه مي دانيد؟
در بسياري از اوقات، تصور ما از دوران كودكي، دوراني شاد و بي دغدغه است و فكر مي كنيم با بزرگ شدن دچار ناراحتي و مشكل مي شويم. در حالي كه بچه ها هم دچار افسردگي مي شوند و چون قدرت كلامي محدودي دارند، ممكن است براي ما قابل تشخيص نباشد، اما رفتارشان اين افسردگي را نشان مي دهد.
خوب است بدانيد؛ افسردگي در كودك و بزرگسال معناي مشابهي ندارد و نشانه هاي هر كدام متفاوت است. به طور كلي، افسردگي عبارت است از احساس درماندگي و به بن بست رسيدن؛ گاهي اين اختلال؛ علائم جسماني دارد و گاهي هم علائم رواني؛ در بسياري از موارد نيز علائم جسماني و رواني همزمان ديده مي شود. حساسيت كودك و گوشه گيري او مي تواند نشانه اي از افسردگي باشد. شيوع افسردگي زير سن دبستان تنها يك درصد و از شش سالگي به بالابه 5 درصد برآورده شده است. همچنين افسردگي در كودكان نبايد ناديده گرفته شود و زماني كه كودك زود عصباني مي شود و بلافاصله معذرت خواهي مي كند، يا ظاهر غمگيني دارد، خواب و خوراكش به هم مي ريزد و افت تحصيلي پيدا مي كند، مي تواند نشانه هاي افسردگي او باشد. در صورت تشخيص، بايد اين مشكل با مراجعه به يك كارشناس يا دكتر متخصص زودتر حل شود.
روزنامه جام جم، شماره 3451 به تاريخ 17/4/91، صفحه 16 (سلامت)
چيزهايي كه درباره مغز نوزادان نمي دانستيد
نويسنده: هليا محمدي
![]() |
بچه ها دوست داشتني هستند. هيچ چيز نمي تواند به اندازه مواقعي كه مي خندند يا سعي مي كنند نامفهوم صحبت كنند ما را شاد كند اما بيشتر ما نمي دانيم در مغزشان چه مي گذرد و ساختار ذهني آنها چطور شكل مي گيرد: چيزهايي كه درباره مغز كودكان تان نمي دانيد چه هستند.
تمام بچه ها كمي زودتر از موعد به دنيا مي آيند
اگر سايز كوچك لگن زنان نبود بچه ها بايد بيشتر از 9 ماه در رحم باقي مي ماندند و باقي مراحل رشد مغزشان را كامل مي كردند. ليز اليوت، عصب شناس و مولف كتاب «چگونه مغز و تفكر در پنج سال اول زندگي رشد مي كند»، مي گويد: لگن انسان به دليل كاربرد آن در ايستادن بايد كوچك باشد. لگن بزرگ تر اين قابليت را در انسان با مشكل مواجه مي كند. مغز نوزاد در زمان به دنيا آمدن يك چهارم مغز يك انسان بالغ است و اين در مقايسه با مغز موجودات ديگر موقع به دنيا آمدن، اندازه كوچكي است. به همين دليل بسياري از پزشكان زنان و زايمان سه ماهه نخست زندگي نوزادان را مرحله چهارم بارداري مي دانند تا بر آسيب پذير بودن بچه در اين دوران تاكيد كرده باشند. به عنوان مثال نخستين لبخند نوزادان معمولاتا 10 تا 14 هفتگي اتفاق نمي افتد و به گفته دانشمندان، نخستين احساسات تعلق به محيط و شناخت اطراف تا پنج ماهگي اتفاق نمي افتد.
واكنش هاي پدر و مادر مغز كودك را رشد مي دهد
نوزاد انسان برخلاف حيوانات نمي تواند بدون نگهداري پدر و مادر بزرگ شود. پس تا وقتي كودكان وجود دارند، والدين هم هستند. مغز كودك با پاسخ هايي كه به او داده مي شود تكامل پيدا مي كند. لايه بيروني مغز نوزاد در اين زمان چندان رشد نكرده و كودك كنترل چنداني بر حركات و رفتار خود ندارد. پس نگراني ها درباره انضباط دادن به بچه يا امكان لوس شدن او بي مورد است. در عوض كودك در اين زمان ياد مي گيرد گرسنگي، خستگي، تنهايي و ناراحتي چه چيزهايي هستند و زماني كه اين ناراحتي ها برطرف مي شوند چه احساسي به وجود مي آيد. كساني كه از بچه مراقبت مي كنند در اين مرحله مي توانند با پاسخ دادن به نيازهاي بچه به او در روند رشد كمك كنند. اگرچه در هيچ حالتي نمي توان از گريه كردن بچه جلوگيري كرد. همه بچه ها (فرقي نمي كند والدين آنها تا چه اندازه به نيازهاي آنان پاسخ بگويند) زماني براي اوج گريه كردن دارند كه حدود 46 هفتگي آنهاست. (بيشتر بچه ها بين 38 تا 42 هفتگي به دنيا مي آيند.) كارشناسان معتقدند بسياري از گريه هاي بچه ها به دليل تغييرات و رشد جسماني آنها اتفاق مي افتد و اين تقريبا در تمام فرهنگ ها يكسان است.
شكلك ها و صداها براي رشد مغز نوزاد مهم اند
زماني كه نوزادان سعي مي كنند حركات صورت پدر و مادرشان را تقليد كنند قسمت مربوط به عواطف در مغز در آنان رشد مي كند. اين به نوزادان كمك مي كند تا پايه و اساس روابط با ديگران را بياموزند. شكلك درآوردن و تقليد حالت گريه يا خنده به شكل اغراق آميزي از طرف والدين حتي اين روند را به شكل بهتري تسهيل مي كند. مورد ديگري كه به نظر مي رسد والدين آن را به شكل غريزي انجام مي دهند صحبت كردن با زبان كودكانه با نوزادان است كه مرحله مهمي در رشد مغز كودك و فراگرفتن مراحل اوليه كلمات در زبان است.
مغز نوزاد مثل روند تكامل رشد مي كند
زماني كه نوزاد به دنيا مي آيد، مغزش شباهت زيادي به ميمون ها و انسان هاي نئاندرتال دارد اما هنگام رشد اين شباهت كم تر مي شود. مغز نوزاد با سرعت زيادي رشد مي كند و زماني كه به يك سالگي مي رسد به حدود 60 درصد يك انسان بالغ رسيده است. مغز كودك وقتي به مهدكودك مي رود تا حد زيادي به آخرين مرحله رشد خود رسيده است اما در حقيقت مغز تا دهه بيست زندگي به اندازه كامل خود نخواهد رسيد. برخي دانشمندان تغييراتي را كه در مغز كودك اتفاق مي افتد با آنچه در مراحل مختلف تكامل بشر شاهد آن بوده ايم، مقايسه مي كنند.
نوزادان دوست داشتني اما تا حدي كر هستند
نوزادان به سختي مي شنوند. شايد به همين خاطر صداي گريه هايشان آنها را آنقدر كه گوش ما را اذيت مي كنند، آزار نمي دهد. به طور كلي نوزادان نمي توانند صداهايي از پس زمينه را تشخيص دهند، آن گونه كه انسان هاي بالغ مي توانند اين صداها را از صداهاي ديگر تشخيص دهند. اين مي تواند توضيحي براي اين مساله باشد كه بيشتر بچه ها مي توانند با وجود سر و صدا و شلوغي اطراف شان به راحتي بخوابند. اليوت معتقد است درست به همين دليل اگر تلويزيون روشن باشد كودك نمي تواند صداهاي ديگران را از صداي موزيك يا تلويزيون تشخيص دهد و اين ممكن است به قابليت صحبت كردن و استفاده از كلمات در او صدمه وارد كند اما اگر كودك به موزيك علاقه مند باشد اليوت پيشنهاد مي كند كه موزيك بايد به عنوان يك فعاليت اصلي در كنار نوزاد قرار بگيرد نه در كنار چيزهاي ديگر.
فقط پدر و مادر براي معاشرت كافي نيستند
در حالي كه بيشتر دانشمندان روي رابطه والدين- فرزندان تمركز كرده اند، برخي تحقيقات نشان مي دهد كودكان بايد با حداقل سه نفر در تماس مدام باشند. طبق اين تحقيقات كه در مجله تحقيقات رشد كودك در سال 95 چاپ شده است كودكان زماني كه با كساني به غير از پدر و مادر معاشرت دارند علامت هاي صورت كساني به غير از والدين را مورد ارزيابي قرار مي دهند و آن را فرامي گيرند. منبع: Live Science
روزنامه اعتماد، شماره 2434 به تاريخ 13/4/91، صفحه 9 (دانش)
يك متخصص دندانپزشكي اطفال گفت: بي توجهي به سلامت دندان هاي شيري موجب مي شود كه دندان هاي كودك پيش از افتادن كشيده شود، اگر اين اتفاق براي دندان هاي عقب بيفتد، فضاي لازم براي رشد دندان هاي دايم كاهش پيدا مي كند و در نتيجه دندان هاي دايم كج رشد كرده و كودك به ارتودنسي نياز پيدا مي كند.
دكتر عليرضا حيدري در گفت وگو با ايسنا افزود: اگر دندانپزشك ناگزير از كشيدن دندان شيري كودك شود، روي تكلم او تاثير منفي مي گذارد، علاوه بر آن از دست دادن دندان هاي جلويي بر زيبايي كودك اثر منفي دارد.
وي با بيان اين كه 6 تا 7 سالگي بهترين زمان براي شروع افتادن دندان هاي شيري است، گفت: در اين سن دندان هاي جلويي فك پايين به تدريج مي افتد و اين روند تا 12 سالگي كه دندان آسياب مي افتد، ادامه پيدا مي كند.اين عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران تاكيد كرد: زمان شروع افتادن دندان هاي شيري، ارثي است.
ممكن است اين روند در برخي كودكان از 5 سالگي و در بعضي ديگر از 5/7 سالگي آغاز شود، بنابراين خانواده ها در اين زمينه نگراني نداشته باشند.حيدري تاكيد كرد: فرقي ميان دندان هاي شيري و دايم از نظر مكانيسم پوسيدگي وجود ندارد، بنابراين لازم است دندان هاي شيري نيز تميز نگه داشته شود.
روزنامه جام جم، شماره 3449 به تاريخ 13/4/91، صفحه 16 (سلامت)
![]() |
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و پاسخ خود را در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي شود، دريافت كنند. امروز به پرسش ما دكتر فريبا عرب گل، فوق تخصص روانپزشكي كودكان پاسخ مي دهد.
زماني كه والدين متوجه تغييراتي مانند زودرنجي و عصبانيت در كودك و بلافاصله عذرخواهي او مي شوند، بايد به اضطراب او پي ببرند.
كودكان مضطرب علائم جسمي مثل سردرد، دل درد، تكرر ادرار، اسهال و جويدن ناخن دارند. همچنين تغيير رفتار، گوشه گيري، چسبيدن بيش از حد به والدين، بي قراري، شب ادراري، گذاشتن انگشت در دهان و نافرماني از دستور والدين، از مهم ترين علائم وجود اضطراب در كودكان است.نحوه بروز اضطراب در كودكان در مقايسه با بزرگسالان متفاوت است و علائم خاص خود را دارد، ولي بايد توجه كنيم كه نبايد از اضطراب كودكان بسادگي گذشت و كودكان مضطرب را به حال خود رها كرد.
عامل ژنتيك از مهم ترين دلايل بروز اضطراب در كودكان است. همچنين درگيري با همسالان، وجود مشكلات خانوادگي و دعوا و مشاجره هاي والدين، ترس از جداشدن از والدين يا دوستان يا تغيير مكان زندگي از عواملي است كه مي تواند موجب بروز اضطراب در كودكان شود.
علائم استرس و اضطراب اگر اندك باشد، نگران كننده نيست، ولي اگر اين علائم افزايش يابد، به والدين توصيه مي شود حتما درباره كودك خود با پزشك و مشاور، مشورت كنند و نظر روان شناس را جويا شوند، چرا كه اين اضطراب مي تواند در بزرگسالي او ادامه يابد.
روزنامه جام جم، شماره 3449 به تاريخ 13/4/91، صفحه 16 (سلامت)
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند. امروز دكتر كورش قره گزلو متخصص مغز و اعصاب به پرسش ما پاسخ مي دهد.
از صرع كودكان چه مي دانيد؟
صرع، از بيماري هاي شايع در همه كشورهاست و در همه سنين، همه نژادها و هر دو جنس بروز مي كند. در روانپزشكي كودكان، صرع علت هاي زيادي دارد مثل انواع تومورها، مننژيت و هيپوگليسمي (كمي قند خون) و موارد ديگر كه ممكن است حالات صرعي را ايجاد كند، بنابراين لازم است بيمار براي مقابله با اين بيماري به پزشك مراجعه كند.
خوب است بدانيد كه در كودكان صرعي، اين بيماري با تشنج شروع مي شود و وقتي او به سن مدرسه مي رسد با وجود مصرف دارو، تشنج ها همچنان تكرار مي شود.
روانپزشكان معتقدند، بهترين روش تشخيص صرع، استفاده نوار مغزي است.
به ياد داشته باشيد كه بين صد كودك تشنجي شايد تنها در 20 كودك حمله هاي صرعي غيرقابل كنترل باشد و در مدرسه حمله هاي صرعي كودك را آزار دهد. با وجود اين، بايد مربيان مدرسه با اين بيماري آشنا شوند و خود بچه دچار تشنج نيز آگاه باشد و فكر نكند كه حمله (صرع) خطر دارد يا باعث خجالتش شود.
در اين مواقع حفظ خونسردي مهم است. داروها به موقع مصرف شود و داروهاي تجويزي تا حد امكان منجر به خواب آلودگي كودك نشود. به هر حال توصيه مي شود به كودكان صرعي آموزش دهيد كه با اين بيماري زندگي كنند.
روزنامه جام جم، شماره 3448 به تاريخ 12/4/91، صفحه 16 (سلامت)
ترافيك و شلوغي آلرژي زاست
كودكاني كه در شهرهاي شلوغ زندگي مي كنند با احتمال بيشتري نسبت به كودكان ديگر ممكن است به آلرژي هاي غذايي دچار شوند. تحقيقات نشان مي دهد اين احتمال در كودكان شهرنشين تا دو برابر نسبت به كودكاني كه در نواحي خلوت تر يا روستاها زندگي مي كنند بيشتر خواهد بود. به نظر مي رسد قرار گرفتن در معرض آلودگي ها نقش مهمي در ظاهر شدن اين شرايط دارد. در عوض كودكاني كه در روستاها زندگي مي كنند بيشتر در معرض باكتري هاي موجود در طبيعت قرار مي گيرند و به همين دليل صاحب سيستم ايمني قوي تري مي شوند. تقريبا 10درصد از كودكان ساكن در شهرهاي شلوغ دچار آلرژي هاي غذايي هستند اما اين آمار در ميان كودكان نواحي كم جمعيت فقط شش درصد است. هر قدر ميزان جمعيت بيشتر شود، به همان اندازه هم احتمال ابتلابه آلرژي افزايش پيدا مي كند. مطالعات قبلي هم نشان داده است كودكان شهرنشين بيشتر در خطر ابتلابه آسم، اگزما، حساسيت هاي مخاطي و تنفسي قرار دارند. ميزان آلرژي به غذا در طول 20سال گذشته رشد شگفت انگيزي داشته است. از مهم ترين عوامل اين بيماري مي توان به احساس خارش، قرمزي پوست، تورم صورت و در موارد بسيار حاد شوك شديد اشاره كرد كه حتي مي تواند منجر به مرگ شود. تخمين زده مي شود از هر 14 كودك زير 3سال، يك نفر به يك يا چند نوع غذا حساسيت داشته باشد. حساسيت هاي غذايي زماني ظاهر مي شود كه سيستم ايمني بدن انسان غذا را با عوامل تهديد كننده خارجي اشتباه مي گيرد و به آن حمله مي كند. اين حالت خود را با علايمي كه در بالاگفته شد، نشان مي دهد.
بدخواب ها چاق مي شوند
اگر يك شب خوب نخوابيديد اين را بايد بدانيد كه روز بعد اشتهاي شما براي خوردن غذاهاي ناسالم بيشتر مي شود. تحقيقات نشان مي دهد، افرادي كه خواب مناسب ندارند، بيشتر از ديگران از خوردن غذاهاي ناسالم مانند شيريني ها و فست فودها لذت مي برند. بعد از نداشتن خواب كافي، قسمت هايي از مغز كه مسوول پردازش لذت و گرفتن پاداش هستند با خوردن غذاهاي ناسالم فعاليت بيشتري پيدا مي كنند و حس خوشايندي را در انسان به وجود مي آورند. به همين دليل است در روزهايي كه ما احساس خواب آلودگي مي كنيم، تمايل بيشتري براي خوردن غذاهاي چاق كننده در بدنمان به وجود مي آيد. اما بعد از داشتن يك خواب كافي و مناسب، بدن ديگر مانند گذشته براي مصرف غذاهاي ناسالم اشتياق نشان نمي دهد. به نظر مي رسد اين حالت ريشه در هزاران سال پيش دارد. در گذشته انسان ها مجبور بودند در طول تابستان كمتر از حد معمول بخوابند و غذاي بيشتري بخورند. به اين ترتيب آنها وزن بيشتري پيدا مي كردند و مي توانستند خود را براي فصل زمستان آماده كنند. به همين دليل بي خوابي با لذت از خوردن غذاهاي چرب در ذهن انسان ها ارتباط نزديكي پيدا كرده است.
رنگ بشقاب غذا را تغيير دهيد
افرادي كه تمايل به گرفتن رژيم غذايي دارند، به سادگي مي توانند با تغيير دادن رنگ بشقاب خود لاغر شوند. تحقيقات جديد نشان مي دهد، زماني كه غذا هم رنگ بشقاب باشد، شما بيشتر از مواقع ديگر غذا مي خوريد. در حقيقت هنگامي كه غذا در بشقاب همرنگ با خودش قرار مي گيرد، ميزان غذا خوردن بيش از 20درصد بيشتر از مواقعي است كه مواد خوراكي در ظرفي با رنگ متفاوت قرار مي گيرد. محققان معتقدند، همرنگ بودن غذا و بشقاب سبب مي شود شما بدون توجه به حجم غذا بشقاب خود را پر كنيد اما زماني كه رنگ ها متفاوت باشند شما در پر كردن بشقاب خود دقت بيشتري داريد. مطالعات قبلي هم نشان داده بود انتخاب بشقاب هاي كوچك براي غذا خوردن مي تواند به وزن كم كردن افراد چاق كمك كند. با اين كار اندازه غذا روي بشقاب بزرگ تر به نظر مي رسد و به اين ترتيب فرد تصور مي كند، حجم غذاي بيشتري را خورده است. با اين كار افراد چاق به طور ناخودآگاه سعي مي كنند غذاي كمتري بخورند. به اين ترتيب مي توانيد تعدادي بشقاب با رنگ روشن و تيره خريداري كرده و سعي كنيد بسته به نوع غذاي خود بشقابي با رنگ متضاد براي سرو غذا انتخاب كنيد. البته يكي از روش هايي كه مي توان كودكان را به خوردن سبزيجات بيشتر تشويق كرد اين است كه سبزيجات را در بشقاب هاي سبز رنگ قرار داد.
چاي زياد نخوريد
مرداني كه در نوشيدن چاي افراط مي كنند با احتمال 50 درصد بيشتر از مردان ديگر به سرطان پروستات دچار مي شوند. محققان دانشگاه «گلاسكو» متوجه شدند افرادي كه بيش از 7 فنجان چاي در روز مي نوشند با احتمال بيشتري نسبت به اشخاصي كه كمتر از 3 ليوان چاي مصرف مي كنند در خطر ابتلابه سرطان پروستات قرار دارند. اين يافته پزشكان را شگفت زده كرده است، زيرا قبلاتصور مي شد مصرف زياد چاي مي تواند مانع از ابتلابه اضافه وزن و فشار خون بالاشود و از بعضي سرطان ها پيشگيري كند. اما اكنون مشخص شده زياده روي در مصرف چاي احتمال ابتلابه شايع ترين نوع سرطان در بين مردان را افزايش مي دهد. البته اين خطر فقط مرتبط با چاي سياه است و هنوز هم شواهد نشان مي دهد، چاي سبز مي تواند از ابتلابه انواع مختلفي از سرطان ها پيشگيري كند. مصرف زياد چاي مي تواند نشانه ابتلابه ديگر اختلالات و بيماري ها هم باشد. براي مثال تحقيقات نشان داده افرادي كه استرس دارند يا در انتخاب رژيم غذايي خود دقت نمي كنند بيشتر از ديگران به نوشيدن چاي علاقه مند هستند.
روزنامه شرق ، شماره 1567 به تاريخ 12/4/91، صفحه 9 (سلامت)
![]() |
به گزارش مهر، ايزابلاكراگر در شب سال نو ميلادي در آفريقاي جنوبي دچار سوختگي شد، پزشكان اعلام كردند كه اين سوختگي به 80 درصد بدن وي آسيب رسانده و حتي ممكن است كه اين كودك جان خود را از دست بدهد.
پزشكان اكنون مي گويند كه پوست مصنوعي به خوبي جذب بدن وي شده است. براساس اظهارات ريدوان ميا جراح وي، اين عمل جراحي براي پيوند پوست به بدن كودك به خوبي پيش رفته و موفقيت آميز بوده است.
وي اظهار كرد: درحالي كه ممكن است در بدن وي جاي سوختگي مشاهده شود، اما ميزان آن بسيار اندك خواهد بود. جراح وي ادامه داد: تاكنون پوست ايزابلابه خوبي پوست جديد را جذب كرده و به آرامي از كماي مصنوعي كه توسط پزشكان ايجاد شده بود، بيدار شده است.
روزنامه جام جم، شماره 3446 به تاريخ 10/4/91، صفحه 20 (صفحه آخر)
سوالات خود را هر هفته يكشنبه ساعت 11 تا 12 يا 16 تا 17 با تلفن 88757758 با مشاوران در ميان بگذاريد و پاسخ ها را در روزهاي يكشنبه و سه شنبه در همين صفحه بخوانيد.
دكتر محمد نصيري
متخصص اطفال و مدرس دانشگاه
دكتر فرهاد مناهجي
متخصص اطفال و مدرس دانشگاه
دكتر ابوالحسن مصاحب
متخصص كودك و نوزاد
دكتر حسين درياني نژاد
فوق تخصص اطفال و مدرس دانشگاه
دكتر پرويز طباطبايي
متخصص اطفال و مدرس دانشگاه
سهيلي از تهران
دوقلوهايم 21 ماه دارند. نزديك به 5 ماه است مدام پرخاشگري مي كنند، به صورت يكديگر چنگ مي اندازند، موهاي يكديگر را مي كشند، گاز مي گيرند و رفتارهاي پرخاشگرانه دارند و اين رفتارها از قل كوچك تر بيشتر سرمي زند. وزن فعلي قل بزرگ تر كه مدتي است دچار يبوست و اجابت مزاج بدبو شده است 13 كيلوگرم و قدش 91 سانتيمتر و قد و وزن فعلي قل كوچك تر 14 كيلوگرم و 93 سانتيمتر است. در ضمن بررسي هاي انجام شده نشان دهنده عارضه ميكروب معده براي قل بزرگ تر بوده است. تشويق در كاهش رفتارهاي پرخاشگرانه شان بي تاثير است و البته نسبت به كودكان ديگر خصوصاً دخترها نيز چنين رفتارهاي پرخاشگرانه اي را بروز مي دهند. با اين وجود چه راهكاري را توصيه مي كنيد؟
دكتر مصاحب
اين شرح حال نشان دهنده فعال بودن دوقلوهاست و در واقع بر اين هستند تا از طريق رفتارهاي مطرح شده، كودكان را در بازي خود شريك كنند و از آنجا كه سن شان كم است براي تخفيف و آرامش رفتارهاشان نمي توان از دارو استفاده كرد. بهترين راهكار اين است كه برايشان يكسري وسايل بازي تهيه شود كه سرگرم و مشغولشان كند. براي مثال بعضي از پازل ها در اين زمينه بسيار موثر هستند. علاوه بر اين بعضي از كودكان علاقه زيادي به بازي با ظروف دارند. در اين صورت منعشان نكنيد. قد و وزن و شرايط فعلي شان، خصوصاً در مورد قل كوچك تر بسيار مناسب است. درخصوص يبوست نيز مصرف شربت ... و قطره ... تاثيرگذار خواهد بود.
در صورتي كه با به كارگيري روش هاي فوق، نتيجه مطلوب حاصل نشد مي توان با مراجعه به يك روانپزشك كودك و نوجوان، به بهبود شرايط كمك كرد اما در هر صورت با افزايش سن و همچنين به كارگيري رفتارهاي صحيح از سوي والدين، چنين رفتارهاي پرخاشگرانه اي كم رنگ تر خواهند شد.
روزنامه ايران، شماره 5111 به تاريخ 6/4/91، صفحه 15 (ايستگاه)
چند دليل اضافه وزن انسان ها در طول تاريخ
نويسنده: هليا محمدي
![]() |
بشر در طول زمان چاق تر شده است اما اگر چاقي را همان طور كه محققان مي گويند مثل سرطان يا بيماري هاي قلبي يك نوع مريضي بدانيم، شايد وقت آن باشد كه ديگر دليل چاقي افراد را كمبود اراده آنها ندانيم و بدون قضاوت بپرسيم چرا انسان ها چاق شده اند؟ جواب ها به اين سوال ممكن است برنامه رژيم غذايي تان را تا حد زيادي تغيير دهد.
بهداشت بهتر
بله! شايد تعجب كنيد اگر بفهميد كه بهداشت فردي باعث شده بشر در طول زمان چاق تر شود. اگرچه غذاهاي پرچرب، كمبود تحرك و زندگي مدرن از مهم ترين دلايل چاقي انسان ها هستند اما ما ممكن است گزينه شستن دست ها و آب پاك را به آنها اضافه كنيم. بر اساس تحقيقات جديدي كه انجام شده انواعي از باكتري مي تواند به سوختن كالري و دفع آن از بدن و حتي كم كردن اشتها كمك كند. اين باكتري ها زماني كه ما دست هايمان را مي شويم و استحمام مي كنيم از بين مي روند. استفاده از آنتي بيوتيك ها دليل ديگر حذف شدن اين باكتري ها از چرخه زندگي بشر است.
والدين
همه اسير تغييرات محيطي نشده اند. آدم هاي لاغر هنوز وجود دارند. اين آدم هاي خوش شانس در انداختن تاس لاغري شانس آورده اند. تحقيقات جديد نشان مي دهد ژن ها در ايجاد احساس سيري و در نتيجه لاغر ماندن اشخاص تاثير بسزايي دارند. كساني كه لاغر هستند و با وجود پرخوري چاق نمي شوند ممكن است به نظرشان تلاش افراد چاق براي لاغرشدن عجيب باشد. آنها نمي دانند از اين بابت بايد از پدر و مادر خود متشكر باشند.
ژن ها
تحقيقات جديد نشان داده است كودكان چطور پيغام هاي اپيژنيك را زماني كه در رحم مادر هستند دريافت مي كنند. اين پيغام هاي ژنتيكي در ميزان وزني كه كودك دارد تاثير مي گذارد. اپيژنيك نشان مي دهد اگرچه ممكن است ژن ها جايگزين يكديگر نشوند اما قطعا در زمان رشد تغيير مي يابند. محققان در موسسه مطالعات تغذيه كودكان در آركانزاس نوزادان تازه به دنيا آمده موش ها را كه وزني معمولي داشتند، از مادران شان جدا كردند و آنها را در خانواده هاي موش هاي چاق قرار دادند. با وجود ژن هاي تقريبا مشابه و شرايط رشدي كه كمابيش يكسان بود تنها موش هايي كه از خانواده مادران چاق بودند نسبت به همسالان خود اضافه وزن داشتند. اين اتفاق با وجود آن افتاد كه موش هاي لاغر از همان غذايي مي خوردند كه موش هاي چاق خورده بودند. همين مورد نشان مي دهد چگونه ژن ها مي توانند در وزن افراد موثر باشند و بشر در طول زمان ژن هاي اضافه وزني را بيشتر از پيش به نسل هاي بعد منتقل مي كند.
اطرافيان
تحقيقات نشان مي دهد افراد بر اساس وزن اطرافيان شان وزن خود را مي سنجند و اگر چاق باشند در ميان كساني كه وزن بالاتري دارند احساس بهتري دارند. اين مطالعات نشان مي دهد اگر دوستاني با وزن بالاداشته باشيد احتمال اينكه خودتان نيز وزن بالايي داشته باشيد يا در آينده اضافه وزن پيدا كنيد بيشتر است. حتي اگر اين دوستان از شما از لحاظ فاصله مكاني دور باشند شما چون با وجود آنها احساس راحتي مي كنيد و سعي مي كنيد خود را با آنها مقايسه كنيد. يك دليل ديگر آن ممكن است اين باشد كه آنچه شما به عنوان نرمال مي شناسيد مي تواند با تغيير عضوي از اعضاي يك گروه تغيير كند و باعث شود احساس بدي درباره خود پيدا كنيد يا برعكس نسبت به اضافه شدن چربي ها بي تفاوت شويد. اين مطالعات مي تواند نشان دهد همان طور كه ژن ها در ميزان چاقي و لاغري افراد موثر هستند، مسائل فرهنگي و محيطي هم در اين زمينه دخيلند.
ماشين ها، صندلي ها و مبل هاي راحتي
ما آن طور كه اجداد شكارچي-گردآورنده مان حركت مي كردند، تحرك نداريم. اين عامل شايد يكي از مهم ترين دلايلي باشد كه در طول زمان اضافه وزن پيدا كرده ايم. از اين رو ورزش و انجام تمرينات مداوم نقش مهمي در نگه داشتن وزن ما در اندازه هاي مطلوب ايفا مي كند اما اگر مي خواهيد سريع وزن كم كنيد و صبور نيستيد ورزش صرف چندان راه حل عاقلانه يي نيست. با ورزش مداوم مي توان از وزن كم كرد اما در مدت زمان بسيار طولاني تري. بشر با تكنولوژي بالاتر خود را از انجام حركات فيزيكي خلاص كرده است و اين با اضافه وزن جمعيت هاي انساني مساوي بوده است.
فست فودها
اگر همبرگرها نبودند بيشتر ما از اين چيزي كه هستيم لاغرتر بوديم. كارنل، رييس مطالعات اضافه وزن دانشگاه بوستون در ادامه مي گويد: بيشتر غذاهايي كه در فست فودها فروخته مي شوند، نمك، چربي و شكر بالايي دارند و اين مواد چنانچه در غذايي بالاباشند ما به هيچ عنوان از خوردن شان احساس سيري نمي كنيم. بلكه با خوردن آنها باز هم مي خواهيم بيشتر بخوريم. از طرف ديگر مطالعات جديدتري نشان مي دهد خوردن اين غذاها درست نقاطي در مغز را تحريك مي كنند كه استفاده از چيزهاي ديگر از قبيل رابطه جنسي، الكل و مواد مخدر ايجاد مي كنند. مقاومت در برابر اين غذاها در حالي كه در هر گوشه از خيابان يكي از آنها قرار دارد كار سختي است اما سرطان، بيماري هاي قلبي و ديابت تنها يكي از نتايج خوردن مداوم فست فودهاست. در حالي كه مسائل ژنتيكي و محيطي در اضافه وزن بشر مهم بوده است، شايد بتوان گفت زندگي شهري و سريع ما بعد سومي به آن داده است كه بيشتر در حوزه روانشناسي قرار مي گيرد. استرس ها، فشارها و كمبود خواب ما را به خوردن بيشتر و كم شدن متابوليسم بدن مان هدايت مي كند. مطالعات جديد مركز تغذيه امريكا نشان مي دهد با وجود نرخ بالاي بهداشت و امكانات پزشكي در كشورهاي توسعه يافته، كشورهاي در حال توسعه نرخ اضافه وزن كم تري دارند و علاوه بر عوامل مختلف، آداب و رسوم غذا خوردن در افزايش اين نرخ در كشورهاي توسعه يافته نقش مهمي داشته است. زندگي شهري زمان كمي براي غذا خوردن مي گذارد و اغلب افراد ترجيح مي دهند پشت ميزهاي كار با عجله غذا بخورند. خانوادگي غذا خوردن و رعايت آداب و رسوم سر سفره غذا تا حد زيادي از اضافه وزن جلوگيري مي كند.
منبع : livescience
روزنامه اعتماد، شماره 2428 به تاريخ 6/4/91، صفحه 9 (دانش)
اختلال در كار غده تيروئيد در سنين پايين مي تواند رشد جسمي و ذهني كودك را كاهش دهد
نويسنده: هانيه ورشوچي
![]() |
كم كاري تيروئيد در كودكان از بيماري هايي است كه اگر سريع تشخيص داده نشود، صدمات جسمي جبران ناپذيري ايجاد مي كند. اين بيماري در دوره جنيني و نوزادي به وجود مي آيد، به همين دليل به آن كم كاري تيروئيد نوزاد مي گويند.
با تشخيص و درمان زودهنگام كم كاري تيروئيد بروز عوارضي مانند اختلالات رشد جسمي و عقب ماندگي ذهني بسيار كم مي شود. در ايران از بيشتر نوزادان متولد شده از پاشنه پا، براي تشخيص كم كاري مادرزادي تيروئيد خون گرفته مي شود. اين غربالگري پس از تولد منجر مي شود تا در آينده هيچ كودك عقب مانده ذهني ناشي از بيماري كم كاري تيروئيد نداشته باشيم.
دكتر ژيان وليئي، متخصص بيماري هاي داخلي و غدد درباره كم كاري تيروئيد در نوزادان به جام جم مي گويد: «تيروئيد از غدد درون ريز بدن است كه ترشحات آن، تنظيم سوخت و ساز و فعاليت هاي عمده بدن را به عهده دارد. ترشحات غده تيروئيد، اگر نامنظم و به مقدار كافي نباشد، اشكالات و اختلالاتي در بدن به وجود مي آورد. اين امر در هر سني اتفاق بيفتد، مشكلاتي براي بدن ايجاد مي شود. در سنين پايين تر كه رشد و تكامل بدن هنوز تكميل نشده است، بيماري هاي جدي تري فرد را تهديد مي كند. نشانه هاي مربوط به غده تيروئيد بسيار تدريجي و كند ظاهر مي شود، بنابراين تشخيص بموقع و درمان آن بخصوص در نوزادان و كودكان در درمان موثر است.»
كم كاري تيروئيد، رشد كودك را عقب مي اندازد
وي با اشاره به اين كه ترشح نشدن هورمون هاي تيروئيد در دوران نوزادي سبب مي شود تا بدن به اندازه كافي هورمون تيروكسين در اختيار نداشته باشد، مي گويد: «اين امر مراحل رشد و تكامل كودك را عقب مي اندازد. والدين بايد تك تك مراحل رشد كودك را مد نظر قرار دهند، چرا كه نبود ترشحات غدد تيروئيد گام به گام رشد كودكان را به تعويق مي اندازد. به طور مثال اغلب نوزادان در روزهاي اول تولد زردي كوتاه مدت دارند، حال آنكه در كودكان مبتلابه كم كاري تيروئيد، اين دوران طولاني مي شود. در برخي كودكان با علائمي از قبيل دندان درنياوردن كودك يا تاخير در ايستادن و راه رفتن روبه رو مي شويم. به نوعي مي توان گفت تمام پله هاي رشد كودك دچار عقبگرد مي شود.»
به گفته دكتر وليئي، اين هورمون افزون بر تاثير در مراحل رشد جسمي كودك، در رشد و تكامل ذهني و مغزي كودكان موثر است. تعويق در درمان اين بيماري عواقبي چون ضعف يادگيري در بزرگسالي را نشان مي دهد.
عوارض برگشت ناپذير در كودكان
به دليل ناتواني نوزاد در بيان مشكلات و بي توجهي والدين به تاخير مراحل رشد كودك، درمان بيماري با مشكل روبه رو مي شود و به نوعي با عدم پيگيري، به مشكلي حاد و جدي در آينده تبديل خواهد شد.
دكتر وليئي با اشاره به اين موضوع مي گويد: «در حال حاضر در كشور وضع تيروئيد نوزادان پس از تولد بررسي مي شود. اين غربالگري، آمار ابتلابه اين بيماري و عوارض ناشي از آن را در بزرگسالي كاهش داده است. به نوعي كه با اين روش، والدين بموقع از ابتلاي كودكان به اين بيماري آگاه مي شوند و پيگيري لازم را انجام مي دهند. نكته حائز اهميت اين است كه كم كاري تيروئيد در نوزادان در صورتي كه بموقع درمان نشود، عوارض پايدار و برگشت ناپذيري دارد. در واقع بي توجهي والدين در روزهاي اول تولد، كودك را با يك عمر معلوليت جسمي و فكري مواجه خواهد كرد.»
بيماري درمان قطعي دارد؟
اين متخصص در پاسخ به اين سوال كه اين بيماري درمان قطعي دارد يا خير؟ مي گويد: «كم كاري تيروئيد بيماري پايدار، مداوم و مادام العمر است. زماني كه تشخيص داده و درمان براي فرد شروع شود، تا زماني كه درمان قطع نشود، فرد در سلامت كامل به حيات ادامه مي دهد. والدين بايد توجه داشته باشند با شروع درمان و بهبود وضع، بيماري پايان نيافته است و بايد يادمان باشد دارو هميشه و مادام العمر است.»
وي مي گويد: «زمينه خانوادگي و ارثي در كم كاري تيروئيد نقش دارد. در اين بيماري فعاليت سيستم ايمني بر ضد تيروئيد، آنتي بادي هايي را ترشح مي كند كه اين آنتي بادي ها مي تواند مانع فعاليت طبيعي تيروئيد شود.»
والدين، زمان را از دست ندهند
كشور ايران در منطقه اي است كه به صورت اقليمي با كمبود يد مواجه است. ارتفاع بيشتر مناطق كشور از سطح دريا بالاتر است و به طور طبيعي هرچه از سطح دريا بالاتر برويم، ميزان يد در رژيم غذايي كمتر مي شود. سال هاست كه به دليل افزودن يد به نمك ها با كم كاري تيروئيد ناشي از تغديه مقابله مي شود. دكتر وليئي با تاكيد بر اين كه پدر و مادرها به وضع رشد و تكامل كودكان توجه داشته باشند، مي گويد: «والدين بايد به خاطر داشته باشند كه قدم هاي رشد كودكشان را پله پله و در زمان خاص با جديت پيگيري كنند. هريك از مراحل رشد اگر با تاخيري مواجه شد، مراجعه به پزشك كودكان ضرورت دارد. نكته حائز اهميت اين است كه نبايد زمان را از دست داد و با مشورت در اين خصوص و انجام بررسي هاي لازم زمان براي درمان نوزاد از بين نخواهد رفت.»
روزنامه جام جم، شماره 3439 به تاريخ 1/4/91، صفحه 16 (سلامت)
بزرگسالان براي جلوگيري از ابتلابه بيماري هاي قلبي بايد هر يك ساعت يك ليوان آب بنوشند.
حدود 75 درصد وزن بدن كودك و 65 درصد وزن يك فرد بالغ را آب تشكيل مي دهد. اگر ميزان آب در بدن وي كم شود، تمام سموم در بدن تجمع مي كند و در طولاني مدت نه تنها مشكلات قلبي بلكه حتي پيري زودرس را براي فرد به همراه دارد.دكتر شهريار مالي تصريح كرد: ننوشيدن آب سبب فرسودگي ارگان هاي بدن مي شود.
آب براي بدن مانند روغن براي خودرو است كه اگر دير به دير عوض شود، باعث فرسودگي زودهنگام خودرو مي شود.اين جراح قلب درباره نوشيدن آب دركودكان اظهار داشت: توصيه مي شود تا 6 ماهگي نوزادان فقط از شير مادر استفاده كنند. چون اين شير هم نيازهاي غذايي و هم نياز آبي بدن كودك را تامين مي كند. حتي در مطالعاتي كه روي محتويات شير مادران در نقاط گرمسير انجام شد، نشان داد: شير مادراني در اين نقاط نسبت به شير مادراني كه در يك منطقه سردسير زندگي مي كردند داراي ميزان آب بيشتري بود.بنابراين تا 6 ماهگي توصيه مي شود كه كودك فقط با شير مادر تغذيه شود و پس از آن با دادن مايعات مختلف به كودك، كودك را به نوشيدن آب عادت داد.
روزنامه رسالت، شماره 7570 به تاريخ 1/4/91، صفحه 7 (رنگين كمان)
رئيس انجمن گوارش اطفال گفت: كودكاني كه به انگل مبتلاهستند شكم بزرگ تري نسبت به بقيه دارند و معمولابا دل دردهاي مكرر، رنگ پريده و بي اشتهايي مواجه هستند.
غلامرضا خاتمي در گفت وگو با فارس در مورد دلايل بروز انگل در كودكان افزود: عدم رعايت بهداشت فردي بويژه در كودكان منشا اصلي شيوع انگل است، چرا كه تخم انگل از طريق روده دفع مي شود و اگر سيستم دفع مدفوع بهداشتي نباشد و كودك به صورت صحيح شست وشو نشود امكان انتقال تخم انگل براحتي فراهم است.
اين فوق تخصص گوارش اطفال گفت: تخم انگل اگر به هر طريقي به آب منتقل شود يا با دست آلوده هنگام دست دادن به فرد ديگري منتقل شود، مي تواند منشا ايجاد انگل در افراد شود. خاتمي در مورد عوارض پيشرفت انگل در روده كودكان گفت: كودكاني كه به انگل مبتلاهستند شكم بزرگ تري نسبت به بقيه دارند، چرا كه انگل مقداري از تغذيه كودك را مصرف و گاز توليد مي كند كه سبب برجسته شدن شكم مي شود. در عين حال كودك دچار كم خوني و رنگ پريده مي شود.
روزنامه جام جم، شماره 3439 به تاريخ 1/4/91، صفحه 16 (سلامت)
عفونت گوش در كودكان
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند. امروز دكتر نراقي، متخصص گوش و حلق و بيني و عضو هيات علمي دانشگاه علوم پزشكي تهران به پرسش ما پاسخ مي دهد.
عفونت گوش در كودكان چگونه ايجاد مي شود؟
عفونت گوش مياني يكي از بيماري هاي شايع دوران كودكي است كه بعد از سرماخوردگي عادي، دومين بيماري است كه كودكان به آن مبتلامي شوند. درد، اولين علامت عفونت گوش است. ممكن است فرزند شما بگويد كه گوش درد دارد يا خود شما متوجه شويد كه او گوشش را مي كشد. عفونت گوش مياني معمولادر كودكاني كه سن آنها كمتر است، شايع تر است. اين عفونت ها بعد از يك عفونت ويروسي (سرماخوردگي) ايجاد مي شود.
عامل عفونت گوش چيست؟
عفونت گوش معمولاتوسط باكتري ايجاد مي شود، اما ويروس ها نيز مي توانند عامل آن باشند. اين وضع هنگامي رخ مي دهد كه مايع پشت پرده گوش تجمع پيدا مي كند و سپس عفوني مي شود. عفونت گوش مياني در كودكان معمولاهمراه با گوش درد است. وقتي فشار ترشحات و چرك در گوش مياني زياد مي شود، ممكن است پرده گوش پاره و عفونت تخليه شود، به اين ترتيب درد گوش كمي بهتر مي شود. اين درد با آنتي بيوتيك نيز قابل درمان است. در برخي از كودكان نيز گوش درد مزمن مي شود؛ يعني ترشحات در گوش باقي مي ماند و باعث كاهش شنوايي مي شود. اين كودكان هم با دوره هاي كامل تر درماني بهبود پيدا مي كنند. بهتر است بدانيد وقتي مايع پشت پرده گوش حركت پرده را مختل مي كند، معمولاً با دارو درمان مي شود؛ اما تعداد كمي از بيماران كه به درمان هاي دارويي جواب نمي دهند، بايد با جراحي درمان شوند. در كودكاني كه دچار عفونت هاي مكرر گوش مي شوند، ممكن است نياز باشد كه با جراحي لوله هايي در گوش كار گذاشته شود تا به كاهش تجمع مايع در گوش كمك كند. والدين بايد به شنوايي كودك حساس باشند و سنجش شنوايي كودكان را انجام دهند.
روزنامه جام جم، شماره 3437 به تاريخ 30/3/91، صفحه 16 (سلامت)
مهم ترين مشكل ناشي از نقاشي كشيدن روي صورت بچه ها، بروز حساسيت يا اگزماهاي پوستي است
نويسنده: نيلوفر اسعدي بيگي
![]() |
البته اين موضوع جديدي نيست و چند سالي مي شود كه در مراسم هاي مختلف يا حتي در برخي پارك ها، فروشگاه ها و رستوران ها شاهد رنگ كردن صورت بچه ها هستيم.
دكتر اميرهوشنگ احساني، متخصص پوست و مو در اين باره به جام جم مي گويد: نقاشي هايي كه روي صورت بچه ها مي كشند، در واقع از تاتو الگو گرفته شده است؛ با اين تفاوت كه تاتو طرح هايي است كه براي مدت طولاني يا حتي دائمي روي پوست باقي مي ماند، ولي اين نقاشي ها موقت بوده و خيلي سريع پاك مي شود.
وي تاكيد مي كند: اين نقاشي ها ممكن است در ظاهر جذاب و زيبا به نظر برسد، اما متاسفانه مي تواند سبب بروز مشكلات و عوارض پوستي براي كودكان شود.
چه مشكلاتي در انتظار بچه هاست؟
بدون شك همه بچه ها در هر سن و سالي كه باشند، از نقاشي كردن روي صورتشان لذت مي برند و دوست دارند شبيه يكي از شخصيت هاي كارتوني مورد علاقه شان شوند. براي همين هم معمولااگر در جايي چنين امكاني وجود داشته باشد، صفي طولاني از بچه ها ايجاد مي شود؛ بچه هايي كه با ذوق و شوق منتظرند تا رنگ و اكليل روي صورتشان طرح زيبايي بسازد.
شايد بچه ها متوجه عوارض ناشي از اين رنگ آميزي ها نباشند، اما پدر و مادر بايد با دقت بيشتري در اين مورد تصميم بگيرند تا هيچ وقت مشكلي براي فرزندشان ايجاد نشود.
دكتر احساني در اين باره توضيح مي دهد: رنگ آميزي روي صورت كودكان مي تواند سبب بروز مشكلات پوستي مختلفي شود كه اين عوارض نيز ممكن است به صورت دائمي و ماندگار براي كودك باقي بماند و صدمات جبران ناپذيري برجاي بگذارد.
به گفته اين پزشك متخصص، مهم ترين مشكلي كه ممكن است براي اين بچه ها ايجاد شود، بروز حساسيت يا اگزماهاي پوستي است. البته همه افراد دچار حساسيت نمي شوند و كساني كه زمينه ايجاد اگزما در آنها وجود دارد، ممكن است پس از تماس مواد رنگي با پوست چنين وضعيتي را تجربه كنند.
وي مي افزايد: پس از انجام اين نقاشي ها، پوست كودك ممكن است دچار خارش، قرمزي، پوسته ريزي و التهاب شود و اگزماي پوستي بروز كند.
اين عضو هيات علمي دانشگاه با تاكيد بر اين كه تكرار رنگ آميزي صورت كودكان مي تواند مشكل را تشديد كند، مي گويد: در صورتي كه رنگ آميزي تكرار شود، آسيب و صدماتي كه به پوست كودك وارد مي شود نيز خيلي بيشتر خواهد شد. هرچند ممكن است تعداد زيادي از بچه ها هيچ وقت با چنين وضعيتي روبه رو نشوند، اما به دليل غيرقابل پيش بيني بودن بروز اين عوارض، والدين و مربيان بايد بيشتر دقت داشته باشند؛ به اين معنا كه ممكن است در جمعي از كودكان، تنها دو يا سه نفر دچار مشكلات ناشي از رنگ آميزي صورت شوند، اما اين عوارض ميان آنها مي تواند ماندگار شده و حتي پس از آن بر اثر تماس با مواد مشابه هم حساسيت شان تحريك مي شود.
بنابراين با توجه به عوارض ناشي از نقاشي ها و رنگ آميزي روي پوست كودكان، بايد نكاتي را در نظر داشته باشيد تا به كمك آنها احتمال بروز مشكلات پوستي كاهش يابد.
دكتر احساني توصيه مي كند: بهتر است اين نقاشي ها در قسمتي غير از صورت كودك كشيده شود و فقط بخش كوچكي از پوست نيز براي اين كار اختصاص يابد، چون هر چه وسعت قسمت رنگي بيشتر باشد، احتمال بروز عوارض نيز افزايش مي يابد. علاوه بر اين، رنگ ها نيز بايد به مدت زمان كمي روي پوست كودك باقي بماند و فقط يك تا دو ساعت كافي است. پس از اين زمان هم پوست بايد بخوبي شسته و پاك شود.
وي با اشاره به استفاده از قلم هاي مشترك، خاطرنشان مي كند: استفاده از قلم موهاي نقاشي به صورت مشترك مي تواند احتمال انتقال عفونت هاي ويروسي مانند زگيل پوستي و تبخال و عفونت هاي باكتريايي مانند زرد زخم را افزايش دهد. بنابراين توصيه مي شود اين قلم موها پس از هر بار استفاده شسته شود، اما به دليل اين كه با اين كار هم احتمال انتقال بيماري ها كاملاً از بين نمي رود، خوب است براي هر كودك از قلم موي جداگانه استفاده كنيد.
چطور بايد اين نقاشي ها را پاك كرد؟
دكتر احساني درباره پاك كردن اين نقاشي ها از روي صورت مي گويد: معمولاً افرادي كه اين طراحي را انجام مي دهند، لوسيون هاي پاك كننده مخصوصي براي پاك كردن نقاشي ها دارند. اما با توجه به اين كه مواد پاك كننده هم مي تواند موجب تحريك پوست شود، بهتر است از موادي براي پاك كردن كمك بگيريد كه خيلي تحريك كننده نباشد.
به گفته وي، مي توان از پاك كننده هاي معمولي صورت كه براي پاك كردن آرايش است نيز استفاده كرد. البته غلظت مواد در پاك كننده هاي دور چشم كمتر بوده و در نتيجه احتمال تحريك پوست نيز كاهش مي يابد.
اين پزشك متخصص تاكيد مي كند: پس از پاك كردن نقاشي ها، شست وشوي مناسب صورت با آب معمولي مي تواند بسيار كمك كننده باشد.
علائم حساسيت پوست به رنگ هاي نقاشي
دكتر احساني درباره نشانه هاي حساسيت پوست صورت كودكان به رنگ هاي نقاشي مي گويد: خارش، قرمزي، ايجاد دانه هاي قرمز، پوسته ريزي و تورم دور چشم از جمله نشانه هايي است كه در اثر حساسيت پوست كودك ايجاد مي شود. در صورت بروز هر يك از اين علائم، حتماً بايد به پزشك متخصص مراجعه كنيد تا با اقدامات درماني از تشديد مشكل پيشگيري شود.
گاهي هم والدين كودك را آرايش مي كنند و با تصور اين كه لوازم آرايش براي آنها مشكلي ايجاد نخواهد كرد، از چنين لوازمي براي زيباتر شدن كودك كمك مي گيرند كه دكتر احساني ضمن اشتباه دانستن اين شيوه، توضيح مي دهد: فراموش نكنيد پوست بچه ها نازك تر از پوست بزرگسالان است و با اين كه شايد اتفاق خاصي براي همه آنها پيش نيايد، اما احتمال ايجاد واكنش هاي حساسيتي ميان آنها بيشتر خواهد بود. به همين دليل بهتر است براي بچه ها از لوازم آرايش استفاده نكنيد.
روزنامه جام جم، شماره 3436 به تاريخ 28/3/91، صفحه 16 (سلامت)
![]() |
كودكان چگونه به حساسيت غذايي دچار مي شوند؟
حساسيت ممكن است بر اثر لمس، استنشاق، تزريق يا جذب ماده اي خاص پديد آيد. هنگامي كه بدن ما به يك ماده خاص واكنش نشان مي دهد، امكان دارد اين واكنش ها، تنفسي، احتقاني، همراه با آبريزش يا خارش بيني، ريزش اشك از چشم، اسهال يا بروز جوش همراه با خارش در هر نقطه از بدن باشد. حساسيت غذايي به علت صنعتي شدن رو به افزايش است. امروزه به علت اين كه مواد خوراكي صنعتي معمولامواد نگهدارنده در خود دارند، حساسيت زا هستند، بنابراين توصيه مي شود از اين مواد استفاده نكنيم.
اما در كودك، حساسيت ها را جدي بگيريم. كودكي كه از شير مادر تغذيه مي كند، به علت غذاهايي كه مادر مي خورد، دچار حساسيت غذايي مي شود.
علائم حساسيت غذايي در كودكان: دل درد از جمله علائم حساسيت غذايي است. كودك ممكن است زور بزند و حتي در مدفوع كودك خون ديده شود. همچنين گريه، بي قراري، كاهش وزن، امتناع از خوردن و گاهي يبوست از نشانه هاي ديگر حساسيت غذايي در كودكان است.
از آنجا كه نشانه هاي حساسيت غذايي در دستگاه گوارش كودك مختلف است؛ حساسيت در پوست به طور اگزما، خارش و در سيستم تنفسي عطسه، آبريزش، سرفه هاي مكرر و آسم نيز ديده مي شود. اين كه چه وقت مادر به حساسيت كودك پي مي برد، از جمله سوالاتي است كه مطرح مي شود، حساسيت را مي توان با علائم باليني يا تست خون و ادرار تشخيص داد. هرچند حساسيت غذايي به مرور زمان خوب مي شود و در كودكان تا 3 سالگي علائم آن برطرف خواهد شد، اما براي اطمينان به پزشك متخصص مراجعه كنيد.
روزنامه جام جم، شماره 3434 به تاريخ 25/3/91، صفحه 16 (سلامت)
نويسنده: سيدعليرضا بهشتي
![]() |
واژه امنيت رواني براي ما ناآشنا نيست. وقتي دغدغه شغلتان را داريد و نمي دانيد فردا باز هم سر پست خود هستيد يا كس ديگري جايگزين شما خواهد شد، وقتي پس از يك روز كاري طاقت فرسا به منزل برمي گرديد و مي خواهيد محيطي آرام و بي استرس در فضاي خانه حكمفرما باشد، زماني كه در ترافيك و از بين خودروها پس از ساعت ها توقف و بوق زدن و بوق شنيدن و مواردي از اين قبيل كه در فرهنگ عامه ما به جنگ اعصاب شهرت پيدا كرده است، به محل كار مي رويد و در زمان برگشت هم نگران هستيد از چه راه و مسيري برگرديد كه ترافيك نباشد و البته در اين خصوص فكر كردن زياد با عث مي شود راه به جايي نبريد و بيشتر در ترافيك بمانيد! و... اينها مصاديق عيني و آشكار اهميت نبود يا وجود امنيت رواني در جامعه است.
امنيت رواني در معناي عام به وجود محيطي سالم، بي دغدغه و عاري از تمام نگراني هايي اطلاق مي شود كه اين نگراني ها سلامت ما را به خطر مي اندازد. ترس از وقوع حوادث و اتفاقات ناگهاني، روبه رو شدن با جرايم، دلمشغولي هاي كاري، ناراحتي ها و دلخور شدن افراد از يكديگر، هر كدام به تنهايي مي تواند ما را وارد عرصه اي كند كه جز غم و اندوه چيزي عايدمان نشود. از سويي نمي توان جلوي رشد بسياري از اتفاقات و حوادث، همچنين رشد روز افزون شهرنشيني و دردسرهاي آن را گرفت، اما با همبستگي اجتماعي و برقرار كردن فضاي ارتباطي سالم در جامعه مي توان تا حد زيادي اضطراب ها را كاهش داد.
نگرش مثبت به زندگي
آذر زماني، روان شناس درباره تاثير تغيير نگرش نسبت به زندگي بر امنيت رواني افراد به «جام جم» مي گويد: تغيير نگرش در زندگي و خارج شدن از گذشته و استفاده از راهكارهاي جديد مي تواند شما را در كنترل محيط اطرافتان كمك كند. برخي اوقات لازم است تغييراتي در زندگي خود به وجود آوريم و براي يك بار هم كه شده كيفيت زندگي مان را بهبود ببخشيم.
وي تاكيد مي كند: وقتي نخستين گام ها را براي پيشرفت و رشد در زندگي بر داريم، درمي يابيم بايد كنترل بيشتري بر حال و آينده روش زندگي خود داشته باشيم. به اين ترتيب تصميمات بزرگ تري خواهيم گرفت و احساس شادماني خواهيم كرد كه اين اقدامات امنيت رواني ما را در خانواده و جامعه بالاخواهد برد.
چند نكته مهم
اين روان شناس، مهم ترين عوامل جلوگيري از برهم خوردن آرامش و امنيت رواني را در افراد موارد زير مي داند:
پذيرش تغييرات و فراز و نشيب هاي زندگي
تلقي نكردن حوادث منفي به عنوان شكستي اساسي
ضرورت اهميت دادن به جنبه هاي مثبت زندگي
نتيجه گيري شتابزده نداشته باشيد
تحسين كارهاي مثبت و خوب خود حتي در تنهايي
از ياد بردن كينه ها و تمرين براي بخشايش ديگران
دور كردن انتظارات غيرمنطقي از خود و خانواده خود
جلوگيري از غلبه هيجانات بر نظم عقلاني زندگي
صبور بودن در برابر مشكلات
حفظ كردن ايمان و اعتماد خود در روابط خانوادگي و دوستانه
تحكيم زير ساخت هاي آموزشي و فرهنگي
پروانه فتح اللهي، كارشناس ارشد روان شناسي نيز در خصوص لزوم توجه به امنيت رواني در نهادهاي آموزشي مي گويد: برقراري امنيت در جامعه ضروري است، اما اجتماع تنها در خيابان ها و پارك ها خلاصه نمي شود، بلكه مدارس و دانشگاه ها و حتي محيط هاي كاري را اعم از دولتي و خصوصي دربر مي گيرد. متاسفانه ديده مي شود امروزه برخي مدارس و دانشگاه ها به محلي براي ترويج برخي رفتارهاي نادرست اجتماعي تبديل شده در حالي كه خانواده ها انتظار دارند، فرزندان آنها در كنار تحصيل در يك محيط امن اجتماعي از همه نظر رشد كنند.
وي ادامه مي دهد: مشكلي كه امروزه خانواده ها با آن درگير هستند اين است كه مكان هاي تربيتي به مكان هاي ناامني تبديل شده اند.
نكته: جوان، سرشار از انرژي است كه بايد تخليه شود. بهترين كار براي تخليه انرژي جوانان، توسعه مكان هاي ورزشي و تفريحي است. وقتي در محله اي امكانات تفريحي نباشد امكان به بيراهه رفتن جوانان وجود دارد
اين كارشناس معتقد است اعتياد بزرگ ترين معضل اجتماعي است كه اين روزها سلامت و امنيت جامعه را به خطر انداخته است. وي با بيان اين كه دانشگاه ها و مدارس در كنار نهاد خانواده مهم ترين تاثير را در پيشگيري از تسري اعتياد در جامعه دارد، اضافه مي كند: اعتياد مي تواند فرد را با ساير آسيب ها و جرايم آشنا كند و در نهايت امنيت جامعه را به خطرمي اندازد. فتح اللهي تصريح مي كند: نقش آموزش و پرورش، دانشگاه ها و رسانه ها براي ايجاد امنيت رواني در بين نوجوانان و جوانان و آمادگي آنها در مقابل ناملايمات اجتماعي بسيار مهم است، چراكه اين نهاد ها بيشترين تاثير را در آموزش فرهنگ ارتباطي و اجتماعي براي نوجوانان و جوانان دارند.
پيشگيري بهتر از درمان
يكي از مهم ترين عواملي كه امنيت رواني ما را به خطر مي اندازد، وجود بزهكاري ها، جرايم و ساير مواردي است كه نگراني ما را نسبت به محيط زندگي و كار دو چندان مي كند.
پريچهر ملكوتي، كارشناس ارشد جامعه شناسي، بسياري از جرايمي كه در جامعه ما رخ مي دهد را برخاسته از كاهش امنيت اجتماعي مي داند. وي در اين باره به «جام جم» توضيح مي دهد: ايجاد مزاحمت براي بانوان و كودكان، زورگيري، برخورد ها و دعواهاي خياباني و حتي معضلات اجتماعي همچون كودك آزاري، طلاق و اعتياد همه از جمله معضلاتي است كه رفع آنها به برقراري امنيت در جامعه برمي گردد. اين جامعه شناس تاكيد مي كند: نهادها و دستگاه هاي فرهنگي نيز در راستاي ارگان هايي چون نيروي انتظامي عملكردي درماني دارند ولي نبايد فراموش كرد كه قبل از درمان به پيشگيري هم نياز هست.
ارتباط مردم با نيروي انتظامي
سرهنگ عباس دانشجو، سركلانتر ششم فاتب، امنيت اجتماعي را همدلي و همكاري مردم با نيروي انتظامي مي داند. او با بيان اين كه حضور گسترده شهروندان در عرصه هاي مختلف فرهنگي و اجتماعي و هماهنگي و همدلي آنها مي توانند تا حد زيادي مانع ايجاد ناامني در جامعه شود، تاكيد مي كند: بايد رويكرد مردم به پليس تغيير كند، به گونه اي كه پليس را يار و ياور خود تلقي كنند و او بيگانه نباشد. نيروي انتظامي هم بايد همواره در خدمت مردم باشد. به گفته دانشجو ريشه رشد جرايم خشن را بايد از وجود عوامل خشونت زا در جامعه جستجو كرد و در اين ميان رسانه ها بيشترين نقش را در رواج فرهنگ خشونت زايي در جامعه دارند. وي با تاكيد بر نقش مهم رسانه ها در اين خصوص مي گويد: رسانه ها نبايد سعي كنند اخبار و اطلاعات را به صورت خشن انعكاس دهند تا مخاطبان بيشتري براي خود جذب نمايند، چرا كه در غير اين صورت، مردم دچار نوعي خشونت طلبي مي شوند.
دانشجو با تاكيد بر اثرات منفي فيلم هاي خشن در افزايش بزهكاري ها در جامعه و به تبع آن كاهش امنيت اجتماعي تصريح مي كند: علاوه بر فيلم، بازي هاي رايانه اي كه امروز افزايش پيدا كرده به ترويج خشونت و رفتارهاي خشونت بار در نسل جوان منجر مي شود. بنابراين بايد به اين نكته توجه داشت كه جوان سرشار از انرژي است و بايد آن را به نوعي تخليه كند. بهترين كار براي تخليه سالم اين انرژي، غني كردن اوقات فراغت آنهاست. وي ادامه مي دهد:بايد مكان هاي ورزشي و تفريحي را در جامعه توسعه داد و به رايگان در اختيار آنها قرار داد تا بتوانند انرژي خود را در راه درست صرف كنند. وقتي در محله اي امكانات تفريحي نباشد امكان به بيراهه رفتن جوان وجود دارد.
چه بايد كرد؟
گرايش به سمت بزهكاري هاي مختلف و ناهنجاري هاي اجتماعي نظير اعتياد، دزدي، قتل و خودكشي، بيماري هاي عصبي و مشكلات رواني و... در جوامع موازي با رشد و پيشرفت تكنولوژي و دغدغه ها و نگراني هاي كاذب انسان امروزي در خصوص زندگي و آينده خود بويژه در جوامع در حال توسعه كه ما نيز از آن مستثنا نيستيم، امنيت اجتماعي و اهميت پرداختن به آن را بيش از پيش نمايان مي كند. مي توان با فرهنگسازي و رشد و ارتقاي قدرت تصميم گيري و اعتماد به نفس در قشر جوان و آسيب پذير جامعه، امنيت رواني را به سطحي رساند كه مقابل امواج پر تلاطمي كه پاياني نيز ندارد با ايجاد فضايي پر از اعتماد و دوستي بين مردم و دستگاه هاي اجرايي و بويژه نيروي انتظامي و مردم موجب گسترش آرامش در فضاي جامعه شود. چرا كه تعلل در اين امر با توجه به گسترده بودن مصاديق ايجاد ناامني و مشكلات مختلف در عرصه هاي فرهنگي، رواني، سياسي و اقتصادي، پيش شرط هاي شيوع مفاسد، بزهكاري ها و ناهنجاري ها، محيط مناسبي را براي تاثير گذاري و رشد در جامعه خواهد يافت.
روزنامه جام جم، شماره 3434 به تاريخ 25/3/91، صفحه 14 (جامعه)
آشنايي با چند نوع بيماري رواني
نويسنده: هليا محمدي
![]() |
زماني كه قلب مشكلي پيدا مي كند ممكن است نامنظم بزند يا از كار بيفتد. استخوان ها ممكن است بشكنند يا ترك بردارند. اما زماني كه شبكه پيچيده عصب هاي مغز به مشكل برمي خورند، نتيجه مي تواند مشكلات مختلف و تمام نشدني از بيماري هاي رواني باشد. در رابطه با احساسات بشري اينكه غمگين، شاد، پراضطراب يا سرد و گرم باشيم امري طبيعي است. اما زماني كه اين احساسات در زندگي روزمره ما خلل ايجاد مي كنند و اغلب اوقات با آنها دست به گريبان هستيم، احتمالابه يك بيماري رواني مبتلاهستيم. بر اساس گزارش سازمان بهداشت جهاني در تمام دنيا در حدود 450 ميليون نفر از مشكلات ذهني و رواني در زمينه شناختي يا رفتاري رنج مي برند. با اين حال تعيين اينكه چه كسي از بيماري رواني رنج مي برد و چه نوع بيماري اي دارد، امري چالش بر انگيز و در حيطه عمل روانشناسان است. در اينجا با چند نوع از اين بيماري ها آشنا مي شويم.
افسردگي
افسردگي يكي از شناخته شده ترين بيماري هاي رواني است. غمگين بودن يا ناراحتي طولاني همراه با احساساتي از قبيل بي پناهي، افكار خودكشي و نااميدي از نشانه هاي اين بيماري است. افسردگي فصلي يكي از انواع افسردگي است كه برخي اشخاص را در ماه هاي زمستان و پاييز درگير مي كند. يكي از دلايل اين نوع افسردگي كوتاه شدن نور روز و سردي هواست. در بيماري اختلال دو قطبي شخص از حالت افسردگي به پرانرژي بودن دائم در رفت و آمد است. در زمان افسردگي بسيار غمگين و در زمان پرانرژي بودن شاد و سرحال است و به طرز اغراق آميزي اعتماد به نفس دارد. در بيماري اختلال شخصيتي، شخص تمايل دارد خود يا اطرافيان را نابود كند. در اين حالت بيمار ممكن است تمايل داشته باشد شخصيت خود را در برابر ديگري تا حدي كه مي تواند خرد و كوچك كند. در اختلال اجتماع گريزي شخص به شكل ناگهاني در خودآگاه يا در تصوير از خود دچار تغيير مي شود و در مواردي ممكن است حافظه و خاطرات خود را فراموش كند. بسياري معتقدند سامسون در انجيل به احتمال زياد يكي از نخستين موارد ثبت شده شخصيت ضداجتماعي است.
اختلالات اضطرابي
اين نوع اختلالات با نشانه هايي از احساسات قوي استرس و نشانه هاي جسمي ترس از جمله تپش قلب و عرق كردن شناخته مي شود. فرد ممكن است اين احساسات را به دليل اتفاقاتي كه افتاده به مدت طولاني داشته باشد يا با وجود آنكه اتفاق خاصي نيفتاده همچنان احساس ترس و اضطراب داشته باشد.
اختلال در خوردن
اختلالاتي از اين دست به هر نوع رابطه غيرسالم با غذا اطلاق مي شود. كساني كه به آناروكسيا مبتلاهستند با نخوردن غذا و گرسنه ماندن سعي مي كنند لاغر بمانند. بيشتر كساني كه به اين بيماري مبتلاهستند از بدن خود ناراضي اند و تصوري كه از بدن ايده آل دارند تصور غلطي است كه بايد اصلاح شود. مبتلايان به بولوميا با وجود آنكه به شكل نرمالي غذا مي خورند با بالاآوردن غذا سعي در لاغر ماندن دارند. بيماري ديگري كه اخيرا ايجاد شده براي كساني ا ست كه به ورزش بدنسازي مشغول هستند. در اين بيماري شخص با وجود آنكه هيكل درشت و عضلاني دارد، گمان مي كند به اندازه كافي عضلاني نيست. اين بيماري به نوعي متضاد آناروكسيا ست و بيمار با خوردن داروهاي مختلف و ورزش هاي سنگين هيكل درشتي پيدا مي كند.
در ميان كودكان اختلال بيش فعالي بسيار شايع است. در اين بيماري كودك توانايي تمركز و دقت روي مسائل را ندارد و دائم در حال حركت و جنب و جوش است. بيماري هاي رواني از اين دست بسيار شايع هستند، به طوري كه بر اساس آمار يكي از هر پنج نفر به بيماري هاي رواني مبتلااست. به نظر مي رسد خودكشي يكي از نتايج بيماري هاي درمان نشده است كه سالانه در حدود 873 هزار نفر در سراسر جهان به آن دست مي زنند. اما به نظر مي رسد بيماري هاي رواني با وجود ديگر بيماري ها چندان به رسميت شناخته نمي شوند. بيشتر افرادي كه مشكلات جدي ذهني دارند براي درمان از پزشكان و اطرافيان شان كمك نمي خواهند و نمي پذيرند كه اصولاچنين مشكلي دارند. به همين دليل آنها به دنبال خوردن دارو و ديگر درمان هاي تكميلي نيستند. به عنوان مثال اگرچه در شاخه هاي بيماري هاي رواني اوتيسم يا اختلال در برقراري ارتباط با ديگران يك نوع بيماري است، اما عده يي آن را به عنوان بيماري قبول ندارند و تنها آن را نمونه يي از انواع شخصيت هاي انساني مي شناسند.
يكي از نشانه هايي كه مي تواند بيانگر بيماري رواني جدي باشد، شنيدن صداهاي مختلف است. اخيرا اسكن هايي از مغز نشان داده است اين نشانه ها همراه با تغييراتي در عصب ها و تغييرات شيميايي است كه اختلال بودن اين رفتار و نياز به درمان فرد بيمار در صورت مبتلاشدن به آن را به نوعي ثابت مي كند.
تحقيقات جديد نشان مي دهد دلايل اختلالات رواني مي تواند شامل طيف گسترده يي باشد. در اين ميان تاثير ژن ها با استفاده از مطالعه روي دوقلوهايي كه به اسكيزوفرني مبتلاشده اند، بيش از عوامل ديگر مورد مطالعه قرار گرفته. با اين وجود برخي كمبود برخي پروتئين ها، نوعي باكتري، تغييرات فيزيكي در مغز، در معرض اشعه ايكس قرار گرفتن يا ضربه در رحم مادر را به عنوان دلايل ديگر ابتلابه بيماري هاي رواني در نظر مي گيرند. برخي محققان معتقدند سيگار كشيدن و استفاده از مخدر هايي مثلLSD، استازي و كانابيز مي تواند به برخي بيماري ها از قبيل اسكيزوفرني منجر شود. براي درمان اين نوع بيماري ها فرد در درجه اول بايد بپذيرد كه چنين بيماري اي دارد و سپس به استفاده از دارو و ديگر متدهاي روانشناسي از قبيل استراتژي هاي كپي كردن رفتار رو بياورد. مطالعات درباره دلايل ايجاد اين نوع بيماري تنها در آغاز راه خود است و دانشمندان اميدوارند بتوانند با استفاده از متدهاي جديد اين بيماري ها را درمان كنند.
منبع: News Scientist
روزنامه اعتماد، شماره 2419 به تاريخ 25/3/91، صفحه 9 (دانش)
نويسنده: آنابل كارمل
مترجم: امير صادقي
كتاب در رابطه با تغذيه كودكان از چهار ماهگي تا هفت سالگي نگاشته شده است. در انتهاي كتاب برنامه هاي غذايي هفتگي براي دوره هاي سني مختلف ارائه شده و براي هر يك از روزهاي هفته، چهار وعده غذايي در روز براي كودك مشخص شده است. در كنار هر وعده غذا، شماره صفحه اي از كتاب وجود دارد كه در آن صفحه طرز تهيه غذا همراه با مواد اوليه آن به طور كامل شرح داده شده است. علاوه بر برنامه هاي غذايي گفته شده در كتاب، اصول كلي تهيه غذا براي كودك، نگهداري آن در يخچال و فريزر، بهداشت غذا، نحوه از شير گرفتن، آشنا كردن كودك با غذاي جامد و طعمهاي جديد، نيز شرح داده شده است.
روزنامه رسالت، شماره 7565 به تاريخ 25/3/91، صفحه 7 (رنگين كمان)
![]() |
كودكان چگونه به حساسيت غذايي دچار مي شوند؟
حساسيت ممكن است بر اثر لمس، استنشاق، تزريق يا جذب ماده اي خاص پديد آيد. هنگامي كه بدن ما به يك ماده خاص واكنش نشان مي دهد، امكان دارد اين واكنش ها، تنفسي، احتقاني، همراه با آبريزش يا خارش بيني، ريزش اشك از چشم، اسهال يا بروز جوش همراه با خارش در هر نقطه از بدن باشد. حساسيت غذايي به علت صنعتي شدن رو به افزايش است. امروزه به علت اين كه مواد خوراكي صنعتي معمولامواد نگهدارنده در خود دارند، حساسيت زا هستند، بنابراين توصيه مي شود از اين مواد استفاده نكنيم.
اما در كودك، حساسيت ها را جدي بگيريم. كودكي كه از شير مادر تغذيه مي كند، به علت غذاهايي كه مادر مي خورد، دچار حساسيت غذايي مي شود.
علائم حساسيت غذايي در كودكان: دل درد از جمله علائم حساسيت غذايي است. كودك ممكن است زور بزند و حتي در مدفوع كودك خون ديده شود. همچنين گريه، بي قراري، كاهش وزن، امتناع از خوردن و گاهي يبوست از نشانه هاي ديگر حساسيت غذايي در كودكان است.
از آنجا كه نشانه هاي حساسيت غذايي در دستگاه گوارش كودك مختلف است؛ حساسيت در پوست به طور اگزما، خارش و در سيستم تنفسي عطسه، آبريزش، سرفه هاي مكرر و آسم نيز ديده مي شود. اين كه چه وقت مادر به حساسيت كودك پي مي برد، از جمله سوالاتي است كه مطرح مي شود، حساسيت را مي توان با علائم باليني يا تست خون و ادرار تشخيص داد. هرچند حساسيت غذايي به مرور زمان خوب مي شود و در كودكان تا 3 سالگي علائم آن برطرف خواهد شد، اما براي اطمينان به پزشك متخصص مراجعه كنيد.
روزنامه جام جم، شماره 3434 به تاريخ 25/3/91، صفحه 16 (سلامت)
كارشناس و مشاوره علوم تغذيه و رژيم درماني گفت: مصرف منابع غذايي ويتامين D براي كودكان ضروري است و كمبود آن در كودكان ميزان رشد را كاهش مي دهد.
سميه صمدي در گفت وگو با ايسنا افزود: عامل ژنتيك و محيط در تعيين قد داراي اهميت بسزايي است. رشد قد از زمان تولد تا پايان دوران بلوغ ادامه مي يابد و طي اين مدت مي توان با رژيم غذايي مناسب و تمرينات خاص ورزشي، ميزان رشد را افزايش داد.
وي ادامه داد: يك رژيم غذايي مناسب بايد شامل هر شش گروه غذايي از جمله غلات، ميوه جات، سبزيجات، لبنيات ، گوشت ها و چربي ها باشد، تحقيقات نشان مي دهد كه از بين ويتامين ها، ويتامين A و ويتامين D بيشترين تاثير را روي افزايش قد دارند. صمدي با اشاره به اين كه كمبود متوسط تا شديد ويتامين A مانع رشد مطلوب كودك مي شود، افزود: ويتامين A در مواد غذايي از جمله هويج، پرتقال، جگر، ماهي قزل آلاو گوجه فرنگي به وفور وجود دارد.
روزنامه جام جم، شماره 3432 به تاريخ 23/3/91، صفحه 16 (سلامت)
خوانندگان مي توانند با ارسال پيامك به سامانه 30000706 سوالات خود را در موارد مختلف مطرح و در برنامه زنده «دكتر سلام» كه هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي شود، پاسخ خود را دريافت كنند. امروز دکتر معصومه مسلمي ، متخصص دندانپزشکي کودکان و استاد دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي به پرسش ما پاسخ مي دهد.
چگونه از پوسيدگي دندان كودكان 3 تا 6 سال پيشگيري كنيم؟
بسياري از والدين در مورد اهميت دندان هاي شيري مي پرسند و مي خواهند بدانند با رعايت چه مواردي مي توانند به سلامت و بهداشت دهان و دندان فرزندشان كمك كنند. دندان هاي شيري كودكان 3 تا 6 سال به طور كامل روييده است و در اين دوره كودك با تنقلات و اسنك ها، آشنا مي شود و از پدر و مادر خود خواهان اين نوع مواد خوراكي است.
اصولابايد والدين يك ساختار غذايي براي كودكان در اين سن داشته باشند و اجازه ندهند كودك بين روز تغذيه نامرتبي داشته باشد و از خوردن 3 وعده غذا در طول شبانه روز امتناع كند. اصولااين بي برنامگي در تغذيه كودكان مي تواند به بهداشت دهان و دندان آسيب برساند و اگر كودك بداند كه در يخچال موادغذايي دلخواهش وجود دارد و هر زمان كه بخواهد مي تواند بخورد، به وعده غذايي او لطمه وارد مي شود كه اين نوع برنامه غذايي براي كودكان مناسب نيست.
اگر والدين، ميان وعده اي را در صبح يا در عصر در نظر مي گيرند، بايد با غذاي اصلي (صبحانه، ناهار و شام) كودك، فاصله زماني مناسب داشته باشد تا كودك گرسنگي را تجربه كند. در مهدكودك ها هم بايد آموزش داده شود و براي تغذيه كودك، ساعت خاصي داشته باشند و بعد از آن حتماً دهان كودك را تميز كنند.
تنها شكلات براي دندان مضر نيست، خيلي از مواد غذايي شامل آبميوه ها و نوشابه ها هم عامل پوسيدگي هستند. حتي اگر نان و برنج هم در دهان كودك بماند مي تواند پوسيدگي ايجاد كند.
پيشگيري از پوسيدگي دندان
مسواك زدن بهتر است حداقل دو بار انجام شود و بايد والدين، كودك را هنگام مسواك زدن به حال خود رها نكنند و مراقب باشند كودك خمير دندان را قورت ندهد و به شيوه درست مسواك بزند.
روزنامه جام جم، شماره 3432 به تاريخ 23/3/91، صفحه 16 (سلامت)
يك فوق تخصص نوزادان با اشاره به اين كه براي فهم علت بي قراري نوزاد بايد شرح حال دقيقي از مادر دريافت شود، گفت: احساس درد در نوك سينه مادر يكي از علائم نشان دهنده عدم به كارگيري تكنيك صحيح شيردهي توسط مادر است كه موجب آزارديدن خود مادر و عدم دريافت شيركافي توسط كودك و بي قراري او مي شود.
دكتر نيري در گفت وگو با ايسنا افزود: در هفته اول زندگي نوزاد به دليل اين كه مادر و نوزاد هنوز با هم آشنا نيستند، ممكن است برخي مشكلات در زمينه مراقبت هاي نوزاد به وجود بيايد كه موجب بروز بي قراري از سوي نوزاد شود كه علت آن براي مادر مشخص نيست. اين فوق تخصص نوزادان با اشاره به اين كه كمبود شير مادر مهم ترين علت بي قراري نوزادان در هفته هاي اول زندگي است، اضافه كرد: ريفلاكس معده، كوليك نوزاد، برفك دهان و حساسيت به پروتئين شيرگاو مي تواند از جمله علل ناراحتي و بي قراري نوزاد در هفته اول زندگي باشد.
وي تاكيدكرد، مادران به هيچ وجه حتي در صورت نسخه پزشك نبايد براي نوزادان خود از داروهاي ضد درد مانند استامينوفن يا آنتي هيستامين استفاده كنند.
روزنامه جام جم، شماره 3426 به تاريخ 16/3/91، صفحه 16 (سلامت)
نويسنده: مريم يوشي زاده
برجي كه قرار است جاي مركز توانبخشي رشد در خيابان گلستان دوم ازگل قد بكشد، حتما تراس هايي پر از شمعداني و حياطي دلباز دارد با ساكناني خوشبخت كه همگي بچه هايي سالم دارند؛ بچه هايي كه مثل بچه هاي مركز رشد معلول ذهني نيستند.
مركز رشد كه خراب شود و كوچولوهاي چشم بادامي سندرم داوني يا اوتيسمي ها يا فلج مغزي ها با آن دست هاي كوچك كج و كوله و انگشت هاي سرد گره خورده درهم كه آواره شوند، هيچ كس ديگر آنها را به خاطر نمي آورد؛ نه خودشان را، نه گل هايي را كه ناشيانه روي تكه پارچه هاي سپيد دوخته اند و نه باغچه كوچك سبزيجاتشان را كه آنها با دست هاي سستشان، توي خاكش بذر كاشته اند.
قرار است برجي جاي مركز توانبخشي رشد را در خيابان گلستان دوم بگيرد؛ برجي كه ساكنانش هرگز نخواهند دانست بچه هاي مركز رشد، گرچه معلول ذهني هستند، آوارگي را مي فهمند و از غصه خراب شدن مركزشان، بارها گريسته اند، آه كشيده اند و خدا را با صداهاي خش دارشان صدا كرده اند و از او كمك خواسته اند.
هيچ كس بهتر از شيرين عراقي، مدير مركز، جزء به جزء قصه آوارگي طفلكان بيمارش را نمي داند. زن به ياد دارد كه سال 1368 بنياد مستضعفان ساختماني مخروبه در فرمانيه را براي ارائه خدمات ارزان و حتي رايگان توانبخشي به كودكان معلول ذهني دختر و پسر به آنها بخشيد.
او و شماري از نيكوكاران بسرعت آن خانه را آباد كردند و صدها كودك معلول ذهني را كه اكثرشان يتيم بودند پذيرفتند.
16 سال به همين منوال گذشت و بيش از 6 هزار كودك و نوجوان عقب مانده ذهني و جسمي در مركز آموزش ديدند، اما سال 1384 براي ساكنان مركز خوش يمن نبود. حكم تخليه اي به دست مسوولان مركز رسيد و پس از آن هم نامه اي كه مي گفت قرار است آنها به ساختمان تازه اي در ازگل نقل مكان كنند.
آنها كه حكم تخليه در دست داشتند، به عراقي گفته بودند نگران نباشد، چون ملك ازگل تا هميشه متعلق به بچه هاي معلول ذهني باقي مي ماند، گفته بودند فقط از بابت اطمينان بايد اجاره نامه اي 5 ساله با هم منعقد كنند، گفته بودند اين قرارداد حتما در پايان هر 5 سال تمديد مي شود، اما قرارداد كه تمام شد، حرف هاي قبلي شان را به ياد نياوردند و قصد كردند ملك را به همراه 3 قطعه زمين ديگر در 2 طرفش كه در مجموع 3700 متر مي شود، بفروشند به برج سازها تا آنها روي زمين بچه ها، برجي خوش تراش بسازند با تراس هاي دلباز و...
حالاروي ميز مدير مركز رشد، كنار نقاشي هاي درهم بچه ها، حكم تخليه اي هم هست به تاريخ سي ويكمين روز از خرداد امسال. اما ساختمان تازه اي در اختيار مركز قرار نگرفته است و مسوولان مركز هم هنوز جايي براي اقامت پيدا نكرده اند و ترس از آواره شدن و سرگرداني، چه يتيم ها و چه آنهايي را كه پدر و مادر دارند، ترسانده است.
آخرين جزء از اين يادداشت اگر بنا باشد به روال يادداشت هاي هميشگي پيش برود بايد فقط نتيجه گيري باشد كه در آن بگوييم مسلما اين حق صاحب يا صاحبان ملك است كه مايملك شان را آن طور كه صلاح مي دانند استفاده كنند و سود حاصل از آن را بر اساس تعهداتشان، صرف فعاليت هاي خيرخواهانه و عام المنفعه كنند، اما مي شود به اين هم فكر كرد كه جايگزين كردن مركز توانبخشي براي 150 كودك معلول ذهني نيز، فعاليتي خيرخواهانه به حساب مي آيد.
... اما من، جزء پاياني اين مطلب را به آخرين تصويري كه از مركز يادم مانده است، اختصاص داده ام و به بچه ها، كه كمترين حقشان يك بار ثبت شدن شرح حالشان در خاطر شماست: در اتاق ناهارخوري مركز رشد با مدير صحبت مي كردم كه 2 دست كوچك و داغ، دست راستم را محكم گرفت؛ ساناز بود، دختركي 5 ساله كه مثل همه بچه هاي سندرم داوني، خنده از لب هايش پاك نمي شد با چشم هايي بادامي و موهايي لخت و براق.
خواستم دستم را از ميان دست هايش بيرون بكشم اما دستم را رها نكرد، بلكه آن را بارها و بارها كشيد روي سر و صورتش، طوري كه انگار دارم نوازشش مي كنم.
به مدير مركز گفتم «همه اين بچه ها، مهرباني را بخوبي ساناز مي فهمند؟» گوشه چشم هايش از اشك خيس شد. گفت «حتي گاهي بهتر از ما آدم هاي سالم....»
روزنامه جام جم، شماره 3425 به تاريخ 11/3/91، صفحه 17 (جامعه)
اداره كنترل ايدز مركز مديريت بيماري هاي واگير وزارت بهداشت، گزارش موارد ثبت شده HIV/AIDS سه ماهه سوم سال 90 در كشور را اعلام كرد.
براساس آمار جمع آوري شده از دانشگاه هاي علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني تا تاريخ 1/10/1390 مجموعاً 23902 نفر افراد مبتلابه HIV/AIDS در كشور شناسايي شده اند كه 91درصد آنان را مردان و 9 درصد را زنان تشكيل مي دهند.
بنابراين گزارش تاكنون 3305 نفر مبتلابه ايدز شناسايي شده و 4562 نفر از افراد مبتلافوت كرده اند. 5/46درصد از مبتلايان به HIV در زمان ابتلادر گروه سني 25 تا 34سال قرار داشته اند كه بالاترين نسبت در سنين گروه هاي سني را به خود اختصاص مي دهند.
براساس اين گزارش، علل ابتلابه HIV در بين كل مواردي كه از سال 1365تاكنون در كشور به ثبت رسيده اند به ترتيب، تزريق با وسائل مشترك در مصرف كنندگان مواد (7/69درصد)، رابطه جنسي (3/10درصد)، دريافت خون و فرآورده هاي خوني (1درصد) و انتقال از مادر به كودك (9/0درصد) بوده است. راه انتقال در 1/18درصد از اين گروه نامشخص مانده است.
در مقايسه اين آمار با مواردي كه ابتلاآنان در سال 1389گزارش شده است، اعتياد تزريقي 1/66 درصد، برقراري روابط جنسي 7/20 درصد و انتقال از مادر مبتلابه كودك 7/2درصد را تشكيل داده است. در 5/10درصد از موارد شناسايي شده در اين سال راه انتقال نامشخص بوده و هيچ مورد جديد ابتلااز راه خون و فرآورده هاي خوني گزارش نشده است.
روزنامه كيهان، شماره 20222 به تاريخ 10/3/91، صفحه 15 (حوادث)
متخصصان تغذيه و سلامت كانادايي راهکار هايي براي لاغري بدون رژيم غذايي ارائه دادند . به گزارش ايسنا، اين محققان گفتند : لقمه هاي كوچك برداريد، اما مدت بيشتري غذا را بجويد. هرگز روز را بدون صبحانه آغاز نكنيد. هنگام غذا خوردن فقط غذا بخوريد و هم زمان كار ديگري انجام ندهيد. چون تمركز مغزتان از غذا خوردن منحرف مي شود و زياد از حد مي خوريد.
غذا را زياد نپزيد چون ارزش غذايي و ريزمغذي هايش را از دست مي دهد و اگر بدن تان به اندازه كافي ريزمغذي ها را دريافت نكند، احساس سيري نخواهيد كرد در نتيجه حجم زيادي غذاي كم ويتامين وارد بدنتان مي كنيد. اين محققان تاكيد كردند: 30 دقيقه قبل از هر وعده غذايي اصلي ميوه بخوريد. خوردن ميوه با معده خالي سيستم گوارشي شما را سم زدايي مي كند كه در نتيجه به بدن شما انرژي زيادي براي كم كردن وزن مي رسد.
روزنامه جام جم، شماره 3423 به تاريخ 9/3/91، صفحه 16 (سلامت)
دبير انجمن علمي ارتوز و پروتز گفت: والدين معمولادر مورد صافي كف پاي نوزادان خود نگران هستند در صورتيكه علت اين صافي تجمع چربي در كف پاي نوزاد است اما اگر پس از 4 تا 6 سالگي اين صافي ادامه يابد، بايد به متخصص ارتوپدي كودكان مراجعه كنند.
به گزارش فارس، معصومه نخعي گفت: حدود 20 تا 30درصد افراد جامعه دچار صافي پا هستند كه به دو گروه سني كودكان و بزرگسالان تقسيم بندي مي شوند كه اين افراد همواره با عوارضي چون درد در ناحيه كف پا، زانو و مشكلات و دردهاي ستون فقرات مواجه هستند.
وي گفت: والدين معمولادر مورد صافي كف پاي نوزادان خود نگران هستند در صورتيكه علت اين صافي تجمع چربي در كف پاي نوزاد بوده و تمام تاندون ها، عضلات و استخوان هاي كف پاي نوزادان با رشد آنها تكميل شده و قوس كف پاي كودكان شكل طبيعي خود را به دست مي آورد.
معصومي ادامه داد: اما اگر پس از 4 تا 6 سالگي اين صافي كماكان در كف پاي كودك مشاهده شود و كودك اظهار درد و ناراحتي در زانو و ستون فقرات خود داشته باشد، لازم است جهت بررسي هاي اوليه و درمان به متخصص ارتوپدي كودكان و همچنين متخصصان ارتوز و پروتز مراجعه شود.
نخعي راهكار درمان صافي كف پا را استفاده از ارتوز مناسب يا همان كفي هاي طبي عنوان كرد و گفت: اين موارد به تشكيل و تكميل قوس كف پا كمك كرده و عوارض ايجاد شده بر اثر صافي كف پا را كاهش مي دهد و در واقع كفي هاي طبي تنها عوارض ايجاد شده را كاهش مي دهند و صافي كف پا را درمان نمي كنند.
وي گفت: عارضه صافي كف پا ممكن است از كودكي با فرد همراه باشد يا به صورت اكتسابي ايجاد شود. استرس هاي طولاني مدت كه بر اثر راه رفتن ها و ايستادن هاي طولاني مدت بر پا وارد مي شود، بيماري هايي مانند آرتريت روماتوئيد كه بر اثر افزايش سن رخ مي دهد، تغييرات ليگاماني يا تغيير در ساختار داخلي كف پا، قوس پا افت كرده و صافي كپ پا ايجاد مي شود.
به گفته نخعي بانوان طي دوران بارداري به علت تغييرات هورمون ممكن است به صافي كف پا دچار شوند كه معمولازودگذر است و پس از فارغ شدن از بين مي رود.
روزنامه كيهان، شماره 20213 به تاريخ 31/2/91، صفحه 7 (دانش پژوهش)
چند راهكار ساده براي حفاظت از پوست كودكان در تابستان
در تابستان اشعه خورشيد شديدتر است و نوزادان، كودكان و نوجوانان هم مانند بزرگ ترها در معرض اشعه ماوراي بنفش خورشيد قرار مي گيرند. قرار گرفتن در معرض نور آفتاب به مدت طولاني و آفتاب سوختگيهاي دوران كودكي ميتواند بروز سرطان پوست در بزرگسالي را سبب شود. با مراقبت از پوست كودكتان در تابستان ميتوانيد خطر بروز آفتاب سوختگي و احتمال بروز سرطان پوست در سالهاي آتي را به حداقل برسانيد. آفتاب سوختگي هاي متعدد در دوران كودكي خطر ابتلابه ملانوما - يك نوع سرطان پوست بدخيم- را افزايش مي دهد. افزون بر اين اشعه فرابنفش خورشيد فرآيند پيري پوست را به وجود مي آورد. دكتر آدلايد هبرت، متخصص پوست و مدير بخش پوست اطفال در دانشكده پزشكي دانشگاه تگزاس در هيوستون، مي گويد: «اگر از همان كودكي به فرزندان تان آموزش دهيد كه مراقب پوست شان باشند، در بزرگسالي نيز اين رفتار را ادامه خواهند داد. پوشاندن لباس مناسب به كودكان براي حفاظت از پوست ضروري است. استفاده از كرم هاي ضدآفتاب نيز اهميتي خاص دارد.» در ادامه چند راهكار ساده براي حفاظت از پوست كودكان در تابستان را ميخوانيد.
بين ساعات 10صبح تا 4 عصر در خانه يا در سايه باشيد
در ميانه روز كه تابش اشعه خورشيد به بيشترين مقدار خود مي رسد، كودكان خردسال و نوزادان بايد در خانه بمانند يا دست كم در سايه باشند. حتي در روزهاي ابري هم استفاده از كرم ضدآفتاب را فراموش نكنيد. بكوشيد در اين ساعات كودك تان را از منزل خارج نكنيد. در ساحل دريا به دليل انعكاس نور خورشيد روي آب و وزش باد امكان آفتاب سوختگي بيشتر مي شود.
همه كودكان در معرض خطر قرار دارند
كودكاني كه پوست سفيدتري دارند، بيشتر در معرض خطر آفتاب سوختگي هستند. آنهايي كه پوست تيره دارند هم مي توانند از اشعه آفتاب آسيب ببينند. استفاده از لباس هاي تيره، كلاه و كرم ضدآفتاب بسيار به كودك شما كمك مي كند.
با لباس مناسب از پوست كودك تان محافظت كنيد
اين كار بيش از استفاده از كرم ضدآفتاب اهميت دارد و مناسب ترين راه براي جلوگيري از نفوذ اشعه خورشيد است. كودكاني كه كمتر از يك سال دارند، پيش از آنكه راه بيفتند، بيش از هر گروه سني ديگري نياز به مراقبت دارند و پوشاندن لباس هاي آستين بلند و شلوارهاي بلند و كلاه لبه دار مناسب ترين روش است.
لباس شناي سرتاسري
استفاده از كرم ضدآفتاب بسيار خوب است، ولي مواقعي كه آفتاب شديد باشد هر نيم ساعت يك بار بايد آنها را روي پوست ماليد و زماني كه كودك شما در استخر يا دريا مشغول بازي است، به راحتي نمي توان اين كار را انجام داد. پس بهتر است كه براي آنها لباس شناي سرتاسري تهيه كنيد كه همه بدن آنها را هنگام شنا بپوشاند. اين لباس ها شبيه لباس هايي هستند كه غواص ها مي پوشند.
تي شرت هاي كتان
تي شرت هاي كتان هم وسيله خوبي براي محافظت از پوست كودك شما در برابر اشعه آفتاب است به شرطي كه سفيد نباشند. رنگ سفيد بيش از هر رنگ ديگري به اشعه آفتاب اجازه عبور مي دهد. رنگ هاي تيره تر مثل آبي، قرمز، سبز و زرد كمتر اشعه فرابنفش خورشيد را از خود عبور مي دهند و بيشتر از پوست محافظت مي كنند.
از كرم هايي چون زينك اكسايد و كرم هاي ضدآفتاب كودكان استفاده كنيد
بعضي از والدين نگرانند كه كرم هاي ضدآفتاب براي كودكان مضر باشد و آنهايي كه مخصوص كودكان هستند، بيش از كرم هاي بزرگسالان اشعه خورشيد را از خود عبور دهند و نفوذپذير باشند ولي اين طور نيست و كرم هاي ضدآفتاب كودكان هم درجه نفوذ پذيري يكساني با كرم هاي ضدآفتاب بزرگسالان دارد. استفاده از كرم زينك اكسايد يا تيتانيم دي اكسايد هم از خطر اشعه فرابنفش خورشيد براي كودكان مي كاهد. اين دو كرم همان كرم هايي است كه براي جلوگيري از سوختگي پاي نوزادان بر اثر تماس با ادرار و مدفوع به كار مي رود. و براي جلوگيري از آفتاب سوختگي قسمت هاي ديگر بدن هم مفيد است. اگر مي خواهيد نوزادتان را به گردش ببريد و پاها يا دست هاي او در معرض تابش نور آفتاب قرار مي گيرد، قدري از كرم ضدآفتاب مخصوص كودكان را به بدن او و جاهايي كه در معرض تابش نور آفتاب قرار دارند، بماليد. البته در اين كار زياده روي نكنيد. روي لب ها هم كرم ضدآفتاب مخصوص لب ها را بماليد و اين عضو از بدن كودك تان را فراموش نكنيد. دستور و شيوه استفاده از كرم ضدآفتاب را روي بسته آن بخوانيد. حتي لوسيون هاي ضدآب هم بايد هر چند ساعت يك بار تجديد شود. همچنين وقتي پوست كودك تان را مي شوييد و با حوله خشك مي كنيد، بايد دوباره كرم ضدآفتاب روي آن بماليد. سعي كنيد كرم ضدآفتابي كه مي خواهيد بخريد، SPF آن دست كم 30 باشد.
بودن در سايه براي جلوگيري از آفتاب سوختگي مفيد است
توصيه اساسي براي حفاظت از پوست در مقابل اشعه آفتاب اين است كه پوست بدن تان را پوشيده و دور از تابش مستقيم اشعه آفتاب قرار دهيد. هر وقت به ساحل دريا مي رويد، اگر مي توانيد يك چادر كوچك همراه تان ببريد و در گوشه يي آن را برپا كنيد تا وقتي در دريا شنا نمي كنيد، در پناه آن استراحت كرده تا با وجود نسيم دريا و انعكاس نور خورشيد روي آب دريا پوست خود و كودك تان آفتاب سوخته نشود. استفاده از كلاه هاي آفتابي با لبه هاي پهن و بزرگ را فراموش نكنيد. استفاده از عينك هاي آفتابي بزرگ براي پوشش دور چشم و حفاظت از چشم در برابر اشعه UV (فرابنفش خورشيد) نيز بسيار مفيد است. براي كودك تان هم عينك آفتابي مخصوص تهيه كنيد تا چشم حساس او از تابش آفتاب مصون بماند.
روزنامه اعتماد، شماره 2396 به تاريخ 27/2/91، صفحه 9 (دانش)
برچسبها: پوست
![]() |
پژوهشگران دانشگاه فلوريداي مركزي روش جديدي ارائه كردند كه با استفاده از آن پزشكان سريع تر مي توانند بيماري هاي روده يي مربوط به پاتوژن ها نظير بيماري كرون را شناسايي كنند. اين روش مبتني بر نانوذرات، مي تواند براي شناسايي ميكروب هايي به كار رود كه براي چند قرن چالشي براي دانشمندان بوده است زيرا آنها در اعماق بافت هاي بدن پنهان شده و مي توانند دوباره سلول ها را برنامه ريزي كرده و به سيستم ايمني بدن حمله كنند. ميكروب هاي پنهان در بدن مي توانند پس از گذشت سال ها مجددا ظاهر شده و مشكلات جدي براي سلامتي ايجاد كنند. روش هايي در حال حاضر براي شناسايي اين ميكروب ها وجود دارد، اما زمان زيادي براي نشان دادن ميكروب نياز دارند، به طوري كه اغلب درمان بيماري را هفته ها يا ماه ها به تاخير مي اندازد. «مانوئل پرز»، استاديار دانشگاه فلوريداي مركزي و «صالح ناصر» به همراه ديگر اعضاي يك تيم تحقيقاتي روشي براي استفاده از نانوذرات پوشش دار و دي ان اي ويژه يي جهت شكار اين پاتوژن ها يافتند. اين روش بسيار موثر بوده و دقيق تر از روش هاي فعلي است: به طوري كه مي تواند مقادير بسيار كم از اين پاتوژن ها را شناسايي كند. از همه مهم تر، اينكه تنها چند ساعت براي رسيدن به پاسخ زمان نياز است، بنابراين ابزاري مناسب براي پزشكان است تا از آن براي كمك به بيماران استفاده كنند. «ناصر» مي گويد: روش جديد ما از روش هاي زيستي موجود پيش افتاده است، دليل اين امر آن است كه در روش ما نياز به چيز خاصي نيست و حساسيتي ندارد. براي توليد اين سيستم، محققان از نانوحسگرهاي مغناطيسي هيبريد كننده (HMRS) استفاده كردند كه مي توانست مقادير بسيار كم از دي ان اي پاتوژن را كه درون سلول بيمار وجود دارد، شناسايي كند. اين نانوحسگر از نانوذرات اكسيد آهن حاوي پوشش پليمري ساخته شده است. نانوحسگر توليدشده توسط اين گروه، به صورت شيميايي اصلاح شده، به طوري كه مي تواند به صورت اختصاصي به مولكول هاي دي ان اي بچسبد. زماني كه اين نانوحسگر به دي ان اي پاتوژن مي چسبد، سيگنال رزونانس مغناطيسي ايجاد مي شود كه با استفاده از مولكول هاي آب محاصره كننده نانوذرات تقويت مي شود.
تماس نزديك مادر و نوزاد نارس با انكوباتور سيار
محققان هلندي انكوباتور جديدي مجهز به فناوري هاي پيشرفته طراحي كرده اند كه امكان برقراري تماس نزديك نوزاد با مادر را در خارج از بخش مراقبت هاي ويژه فراهم مي كند. نوزادان نارس در بخش مراقبت هاي ويژه و داخل انكوباتور نگهداري مي شوند و امكان برقراري تماس مداوم مادر و كودك در اين بخش وجود ندارد، اما محققان هلندي با طراحي انكوباتور BabyBloom امكان حضور نوزاد در كنار تخت مادر را فراهم كرده اند. اين انكوباتور مجهز به يك دوربين است كه امكان بررسي و رسيدگي مستمر به وضعيت نوزاد را در بخش پرستاري، روي رايانه منزل و حتي تلفن همراه والدين امكان پذير مي كند. انكوباتور BabyBloom علاوه بر امكان استقرار در كنار تخت مادر براي برقراري تماس بصري و لمسي نزديك مادر با نوزاد نارس، با قرار گرفتن در وضعيت هاي مختلف، امكان رسيدگي بهتر تيم پرستاري به وضعيت نوزاد را فراهم مي كند. به گفته سخنگوي شركت، تماس نزديك مادر و نوزاد نارس در داخل انكوباتور در رشد و بهبود سريع تر نوزاد نارس و سلامت روحي مادر نقش بسزايي دارد.
دوستي گياهان گوشتخوار با مورچه هاي محافظ!
به گفته محققان، گياهان گوشتخوار كوزه دار مي توانند دوستان باارزشي در بين مورچه هاي محافظ داشته باشند و از خدمات آنها بهره ببرند. گياه گوشتخوار كوزه دار (pitcher-plant) با نام Nepenthes bicalcarata در جنگل هاي باتلاقي در بورنئو زيست مي كند. اين گياه به خودي خود گوشتخوار بسيار كارآمدي نيست. برگ هاي كوزه مانند آن فاقد ديواره هاي لغزنده و مايع چسبنده، قابل ارتجاع و به شدت خورنده يي است كه خويشاوندانش را به چنين دام هاي مرگباري تبديل كرده است. با اين حال اين گياه ظاهرا ابزار پشتيباني غيرمعمول خود را دارد كه مورچه يي به نام Camponotus schmitzi است.
اين گياه گوشتخوار داراي پيچك هاي بادكرده واقع در پاي هر كوزه است كه حكم مسكن مورچه ها را دارند و همچنين داراي يك منبع غذايي به شكل شهد در لبه هاي كوزه است. مورچه هاي محافظ نيز قادرند دهانه كوزه را تميز كنند تا آن را براي گرفتن طعمه به اندازه كافي لغزنده نگه دارند. آنها به شپشه هايي كه ممكن است گياه را بجوند، حمله مي كنند. اين مورچه ها همچنين بقاياي طعمه بزرگ را از كوزه بيرون مي كشند كه در غير اين صورت فاسد مي شود. مورچه ها در زير لبه هاي كوزه كمين مي كنند و به طور سيستماتيك به هر نوع طعمه گياه كه در تلاش براي فرار از دام است، حمله مي كنند.
روزنامه اعتماد، شماره 2395 به تاريخ 26/2/91، صفحه 9 (دانش)
نويسنده: پونه شيرازي
شايد تا همين چند سال پيش تنها ملاك تاييد سلامت كودك از ديد پدر و مادرها و حتي اطرافيان شان، داشتن جثه اي تپل با گونه هايي برجسته و گل انداخته تلقي مي شد. اما امروزه همزمان با آشنايي مردم با اصول تغذيه سالم و تاثير آن بر حفظ سلامت كودك تا بزرگسالي، اين ديدگاه تا حد زيادي، دست كم در خانواده هايي كه در شهرهاي بزرگ زندگي مي كنند، اصلاح شده است.
بر اين مبنا، كودك صرفا بايد وزن و قد متناسب با جداول استاندارد رشد داشته باشد. چنين كودكي نه بسيار لاغر است و نه چاق، بلكه رشدي متعادل دارد؛ يعني در عين داشتن وضعيت ظاهري و فيزيكي متناسب، قدرت يادگيري مطلوبي دارد، از تحرك و شادابي كودكانه برخوردار است و مقاومت خوبي در برابر بيماري ها نشان مي دهد.
متخصصان تغذيه بارها و به عناوين مختلف تاكيد كرده اند كه بالارفتن آمار چاقي در جامعه ما و بيماري هاي بي شمار وابسته به آن، اعم از سكته هاي قلبي و مغزي، فشار خون، چربي، ديابت و انواع سرطان ناشي از رعايت نكردن رژيم غذايي اصولي و درست از زمان كودكي است.
اصلاح الگوي تغذيه روندي است كه در طول زمان شكل مي گيرد و بهترين الگوي آن پدر و مادر و در واقع اعضاي خانواده هستند. اصلاح الگوي تغذيه يعني تامين نيازهاي تغذيه اي كودك در سنين حساس رشد با استفاده از 4 گروه اصلي مواد غذايي؛ يعني انرژي، پروتئين، ويتامين و املاح به اندازه و متناسب با نياز كودك.
شايد بزرگ ترين چالش پيش روي والديني كه فرزندان لاغر و كم وزن دارند، آن است كه از گروه هاي غذايي پر انرژي و چاق كننده براي جبران كم وزني فرزندان شان استفاده كنند؛ در حالي كه در مصرف مواد انرژي زا، حتي براي كودكان لاغر هرگز نبايد افراط كرد؛ بر اساس يافته هاي متخصصان تغذيه، افزايش ذخاير چربي نه تنها به مرور و در سنين بالاتر موجب افزايش وزن و چاقي كودكان مي شود، بلكه آنها را در معرض ابتلابه چربي، فشار خون، ديابت و بيماري هاي قلبي عروقي در آينده قرار مي دهد.
به بيان ديگرگرچه وزن، معيار خوبي براي تخمين كفايت يا كمبود مصرف مواد انرژي زاست و چنانچه وزن كودك كمتر از حد استاندارد باشد، نشانه كمبود انرژي خواهد بود، اما افزايش مصرف مواد انرژي زا براي چنين كودكاني نيز بايد بر اساس اصول درست تغذيه باشد.
تامين انرژي كودكان نيز بايد براساس برنامه تغذيه اي درست، به طور همزمان از مواد نشاسته اي مانند برنج، نان، ذرت، ماكاروني، آرد، گندم، جو و چربي ها مانند كره و روغن هاي گياهي و همچنين مغزها از قبيل گردو، بادام، پسته، بادام زميني، بادام هندي، فندق و تخمه تامين شود. همچنين ميوه هاي شيرين از منابع مطلوب و غني انرژي براي كودكان محسوب مي شو د. پس والدين از متوسل شدن به غذاهاي ناسالم و چرب چون فست فودها، شيريني هاي خامه اي، تنقلات چرب و شور و نوشابه هاي صنعتي كه ارزش غذايي ندارد، تنها با مجوز لاغر بودن كودك بشدت بپرهيزند. فراموش نكنيم حركت در جاده سلامتي از بدو تولد كودك و با ارائه الگوهاي زندگي سالم به او، در مثلث طلايي «تغذيه درست، تحرك كافي و نداشتن استرس » ممكن خواهد بود.
روزنامه جام جم، شماره 3411 به تاريخ 26/2/91، صفحه 16 (سلامت)
رئيس انجمن پزشكان كودكان ايران با بيان اين كه ريفلاكس مري پس از يك تا 2 ماه خود به خود بهبود مي يابد، طولاني شدن اين بيماري را نشانه ابتلاي كودك به آلرژي دانست.
دكتر غلامرضا خاتمي در گفت وگو با ايسنا گفت: ريفلاكس مري زماني اتفاق مي افتد كه انتهاي مري كه به معده منتهي مي شود، دچار اختلال مي شود و اجازه نمي دهد غذا از مري براحتي در معده تخليه شود، به همين خاطر به سمت مري بازمي گردد كه معمولاهمراه آن ترشحات اسيدي معده نيز وارد مري شده و باعث بروز التهاب در مري مي شود.
وي ادامه داد: بسياري از اقدامات درماني كه بر روي كودكان مبتلابه اين بيماري انجام مي شود، غيرضروري است، يعني پزشكان اقدام به تجويز داروهايي مي كنند كه تاثيري در روند بهبودي كودك ندارد. بهبودي اين بيماري يك تا 2 ماه به طول مي انجامد كه با آموزش و دستوراتي كه به مادر داده مي شود، كودك بتدريج بهتر مي شود. خاتمي درباره نقش تغذيه در بهبود اين عارضه عنوان كرد: مادر بايد پس از شير دادن، نوزاد را به مدت 10 دقيقه به صورت قائم نگه دارد و سعي نكند به زور به كودك غذا بدهد.
روزنامه جام جم، شماره 3406 به تاريخ 20/2/91، صفحه 16 (سلامت)
يک عضو هيات مديره انجمن شنوايي شناسي گفت: نوزاداني كه در بخش مراقبت هاي ويژه بستري مي شوند، بايد تحت ارزيابي اوليه شنوايي قرار بگيرند.
دکتر نيما رضا زاده در گفت وگو با ايسنا افزود: ضروري است كه والدين عملكرد سيستم شنوايي فرزند خود را از بدو تولد ارزيابي كنند؛ البته در حال حاضر طرح هاي ملي غربالگري نوزادان انجام و كم و بيش شنوايي آنها هم سنجيده مي شود.وي گفت: ممكن است كودك بر اثر عفونت گوش دچار كم شنوايي موقتي شود، بنابراين ارزيابي مداوم شنوايي براي نوزادان و كودكان اولويت زيادي دارد. لازم است بزرگسالان در سنين زير 40 يا 50 دست كم يك بار براي ارزيابي شنوايي خود به پزشك مراجعه كنند. البته بهتر است هر 4 يا 5 سال يك بار اين كار انجام شود.
روزنامه جام جم، شماره 3405 به تاريخ 19/2/91، صفحه 16 (سلامت)



















